Qış yolları hər il minlərlə məcburi dayanma hadisəsinin baş verdiyi yerlərə çevrilir: mühərrik yanacaq sisteminin buz bağlaması, akkumulyatorun boşalması və ya soyuqda sensorların sıradan çıxması səbəbilə sönə bilər. Belə vəziyyətdə avtomobil hərəkətsiz maneəyə və artmış təhlükə mənbəyinə çevrilir. 

HİT.az xəbər verir ki, Perm Politex Universitetinin (PNİPU) mütəxəssisləri şaxtada maşın dayandıqda necə davranmalı olduğunuzu izah ediblər.

PNİPU-nun “Avtomobillər və texnoloji maşınlar” kafedrasının dosenti Sergey Pestrikovun sözlərinə görə, ilk növbədə yol təhlükəsizliyi təmin edilməlidir. Dərhal qəza siqnalını yandırmaq, sürəti tədricən azaltmaq və mümkün olduqda sağ zolağa keçmək, yol kənarına, daha yaxşısı isə yanacaqdoldurma məntəqəsi və ya yolkənarı kafeyə yönəlmək lazımdır. Dayandıqdan sonra avtomobil əl əyləci ilə sabitlənməli və qəza dayanma nişanı qoyulmalıdır: yaşayış məntəqəsində ən azı 15 m, ondan kənarda isə 30 m məsafədə.

PNİPU-nun “Həyat fəaliyyətinin təhlükəsizliyi” kafedrasının professoru Nina Vişnevskaya bildirib ki, dayanandan sonra vəziyyəti qiymətləndirmək vacibdir: avtomobilin durumu, hava, temperatur, külək, görünüş və sərnişinlərin halı. Şaxta mülayimdirsə, qida və su ehtiyatı kifayətdirsə və insanların vəziyyəti normaldırsa, nasazlığı özünüz aradan qaldırmağa cəhd etmək olar. Digər hallarda — güclü şaxta, çovğun, səhhətin pisləşməsi və ya yaşayış məntəqəsindən uzaq ərazidə qalma zamanı — dərhal 112 nömrəsinə zəng etmək lazımdır. Zəng pulsuzdur və zəif siqnalda, hətta SİM-kart olmadan da mümkündür.

Mütəxəssislər diaqnostikaya cihaz panelindən və yanacaq səviyyəsinin yoxlanmasından başlamağı tövsiyə edirlər. Starter fırlanmırsa və ya sadəcə “çıqqıldayırsa”, problem akkumulyatorda ola bilər. Bu halda klemmaları yoxlayıb təmizləmək, imkan varsa batareyanı isindirmək olar. “Prykurivanie” (digər maşından enerji almaq) yalnız son çarə kimi və naqillərin qoşulma ardıcıllığına ciddi əməl etməklə edilməlidir, çünki gərginlik sıçrayışları elektronikaya zərər verə bilər.

Güclü şaxtada kömək gözləmək xüsusi təhlükə yaradır. İşləməyən avtomobil tez soyuyur, mühərriki qızdırmaq cəhdləri isə dəm qazından zəhərlənmə riski yaradır. Yalnız qısa müddətli — 10–15 dəqiqəlik — mühərrik işə salınmasına icazə verilir, bu zaman pəncərələr açıq olmalı və səsboğucunun (egzoz borusunun) çıxışı tam təmizlənmiş olmalıdır.

Alimlər vurğulayıblar ki, qış səfərlərinə əvvəlcədən hazırlaşmaq lazımdır: avtomobilin texniki vəziyyətini yoxlamaq, yanacaq səviyyəsinə nəzarət etmək, isti geyim, fənər, isti içki olan termos, kürək, dartma trosu və enerji doldurma qurğuları götürmək vacibdir. Həmçinin marşrutu və qayıdış vaxtını yaxınlara bildirmək lazımdır. Bu tədbirlər şaxtada avtomobil sönərsə həlledici rol oynaya bilər.

Samir