Turistlər ənənəvi olaraq bütün növ fırıldaqçıların və kiçik cinayətkarların diqqətini cəlb edir. Tarixi yerlərə heyranlıqla baxarkən və emosiyalara qərq olarkən, qonaqlar diqqətini itirirlər. İlbəil hiyləgər fırıldaqçılar turistləri “aldatmaq” üçün daha təkmil üsullar düşünürlər.

HİT.az xəbər verir ki, turizm nəşri "Fodor's"un mütəxəssisləri 2026-cı ildə turistlər üçün ən çox rast gəlinən 10 fırıldaq növünü müəyyən edib.

“2026-cı ildə oyun qaydaları çox dəyişməyib. Fırıldaqçılar hələ də səyahətçilərin yorğun, diqqətsiz və etibarlı olacağını gözləyirlər. Lakin çatdırılma üsulları dəyişib: indi QR-kodlar, reys gecikməsi barədə bildirişlər, hava limanlarında Wi-Fi, taksi sifarişləri və hətta USB portları istifadə olunur”, deyə siyahının müəllifləri bildirir.

2026-cı ildə turistlər üçün TOP-10 fırıldaqçılıq

1. Qrup halında cib oğurluğu

Cib oğruları hələ də Barselona və Roma kimi məşhur Avropa şəhərlərində fəaldır. Onlar çox vaxt koordinasiyalı qrup kimi hərəkət edir: biri içki tökür, digəri diqqəti yayındırır, üçüncü isə çantadan və ya cibdən əşyaları götürür. Xüsusilə telefonlar – kiçik, yüngül və tez yoxa çıxır – onların hədəfidir.

2. Saxta taksi sürücüləri

Hava limanları və gecə həyatı bölgələri fırıldaq üçün ideal məkandır. Saxta sürücülər turistlərə yaxınlaşır, hətta tanınmış şirkət loqotiplərini göstərir. Lakin maşına minəndən sonra uzun marşrut seçir, əlavə ödəniş tələb edir və ya bahalı nağd ödəniş istəyir. Yalnız rəsmi tətbiqlərdən istifadə və qeydiyyat nömrəsini yoxlamaq fırıldaqdan qoruyur.

3. Fişinq və süni intellektlə yaradılmış e-poçtlar

Reys gecikməsi barədə və ya “təcili” mesajlar indi demək olar ki, həqiqi görünür. Süni intellekt fırıldaqçılara loqotipləri, şirkət simvolikasını və hətta bron məlumatlarını saxtalaşdırmağa imkan verir. Diqqət yetirilməli əlamətlər: gözlənilməz linklər, bazar qiymətindən xeyli aşağı qiymətlər və ödənişin rəsmi kanallar xaricində tələb olunması. Rəsmi tətbiqi 30 saniyə yoxlamaq yüzlərlə dollar və stresdən qoruyur.

4. Saxta turlar, biletlər və təcrübələr

İnternetdə və real həyatda “eksklüziv” təcrübələr və bilet təklifləri mövcuddur. Lakin bəzən bilet skan olunmur, bələdçi gəlmir və ya sayt tamamilə yox olur. Hər zaman rəsmi saytlar və yaxşı rəyləri olan platformalardan istifadə edin. Sosial şəbəkələr vasitəsilə təkliflər saxtadır.

5. QR-kod fırıldaqları

QR-kodlar restoran menyularında, muzey biletində və yol nişanlarında olur. Onları saxtalaşdırmaq və fırıldaqçı saytına yönləndirmək asandır. Yalnız rəsmi işçilər tərəfindən təqdim olunan və ya aydın işarələnmiş QR-kodları skan edin.

6. Valyuta mübadiləsi və “yardımçı yerli sakinlər” fırıldağı

Turistlərə yerli sakinlər kömək təklif edir: pul saymaq, valyuta mübadiləsi və ya kurs izah etmək. Fırıldaqçılar bəzi pulları götürür və ya kursu aşağı göstərir. Yalnız banklar, bankomatlar və rəsmi mübadilə məntəqələrindən istifadə edin.

7. Qısa müddətli kirayə saxtakarlıqları

Turistlər xüsusilə yüksək mövsümdə saxta kirayə elanlarına inanır. Fotoşəkillər saxtadır, qiymət aşağı göstərilir və ödəniş platforma xaricində tələb olunur. Diqqətli olun, rəsmi sayt və platformalardan istifadə edin.

8. SMS ilə yol haqları üzrə saxtakarlıq

İcarəyə götürülən avtomobillərdə SMS mesajları ilə yol haqlarının ödənilməsi tələb olunur. Turistlər artıq yolda olduqda bu mesajları alır və tez ödəniş etməyə çalışırlar.

9. Reysin ləğvi və yenidən bronlaşdırma üzrə saxtakarlıq

Fırıldaqçılar SMS, e-poçt və ya zəng vasitəsilə reysin ləğvi barədə mesaj göndərir. Lakin aviaşirkətlər heç vaxt ödənişi pop-up, şəxsi mesaj və ya istənilməyən SMS vasitəsilə tələb etmir. Şübhə olduqda, rəsmi tətbiqi və ya sayt yoxlayın.

10. Ümumi istifadə üçün nəzərdə tutulmuş USB portlar və Wi-Fi fırıldaqları

Hava limanlarındakı USB portlarda fırıldaqçılar zərərli proqram və ya məlumat oğurlayan avadanlıq quraşdırır. Smartfon saniyələr ərzində hack edilə bilər. Portativ enerji mənbəyi və ya divar rozetkasından istifadə edin.

Turistlərin ən çox risk altında olduğu yerlər

"Fodor's"un ekspertləri turistlərin fırıldaqla üzləşmə ehtimalı yüksək olan 10 şəhərin siyahısını hazırlayıb. Reytinqin başında İspaniyanın məşhur kurortu Benidormdur. Ölkələr üzrə isə turistlərə ən çox fırıldaqçı təsir edən ölkə İtaliyadır, İspaniya deyil.

Samir