Rusiya və İran neft istehsalçıları Çin alıcıları uğrunda mübarizə apararaq getdikcə artan endirimlər təklif etməyə başlayıblar.
HİT.az xəbər verir ki, bu barədə "Bloomberg" yazıb
Bu, Hindistanın Rusiyadan alışları azaltmasından sonra baş verib. "Rystad Energy" ssenarisinə görə, Hindistanın Rusiyadan idxalı yanvar ayı ilə müqayisədə 40% azala bilər - gündə təxminən 600.000 barelə qədər.
Sərbəst buraxılan Rusiya tədarüklərinin əksəriyyəti hazırda şərqə doğru gedir və bu da Çinin özəl emal zavodları tərəfindən uzun müddətdir dəstəklənən İran təchizatçıları ilə qiymət müharibəsini qızışdırır.
Dərc olunmuş məlumatlara görə, Rusiyanın Urals nefti artıq Brent markalı neftindən təxminən 12 dollar aşağı qiymətə satılır, bu da ötən ay 10 dollar endirimlə müqayisədədir.
Bu arada, "Iranian Light" markalı neftin bareli qlobal markalı neftdən təxminən 11 dollar aşağı qiymətə satılır, bu da dekabr ayında 8-9 dollar endirimlə müqayisədədir.
Çinin müstəqil neft emalı zavodları uzun müddətdir ki, neft bazarında təzyiq klapanı kimi xidmət edir və başqalarının imtina etdiyi barelləri udur. Lakin onların gücü məhduddur və ölkənin ümumi neft emalı gücünün yalnız dörddə birini təmin edir.
Çin buraxılan nefti tam uda bilmədiyi üçün satılmamış həcmlər Asiya sularında yığılır, Rusiya və İran isə satış üçün seçim imkanlarından məhrum olur.
Kreml artıq Ukraynadakı müharibə üçün vəsaitdən məhrum olaraq istehsalı məhdudlaşdırmağa məcburdur. Bu arada, İran ABŞ-ın potensial hücumuna hazırlıq məqsədilə mümkün qədər çox neft göndərməyə çalışır.
Qeyd etmək lazımdır ki, Çinin əsas dövlətə məxsus neft emalı zavodları ənənəvi olaraq İran xam neftindən çəkinir və son illərdə Rusiya ilə ticarət etməkdən əsasən çəkinirlər. Ekspertlər bildirirlər ki, Rusiya beynəlxalq neft bazarında daha aqressiv davrandığı üçün İranın indi itkilərlə üzləşməsi ehtimalı var.
"Bloomberg" tərəfindən toplanan gəmi izləmə məlumatları göstərir ki, Rusiya neftinin Çin limanlarına daşınması fevralın ilk 18 günündə gündə 2,09 milyon barelə yüksəlib. Bu, yanvar ayı ilə müqayisədə təxminən 20%, dekabr ayı ilə müqayisədə isə demək olar ki, iki dəfə çoxdur. İran bu il Çinə gündə təxminən 1,2 milyon barel neft ixrac edib ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə təxminən 12% azdır.
Ekspertlər deyirlər ki, ABŞ-ın İrana qarşı kütləvi hücumu, neft obyektlərinə zərbə endirilərsə və ya Hörmüz boğazından gəmilərin hərəkəti pozularsa, ölkənin ixracını davam etdirmək qabiliyyətinə təsir göstərə bilər. ABŞ artıq Yaxın Şərqə əhəmiyyətli qüvvələr yerləşdirib. Prezident Donald Tramp diplomatik razılaşmanın tərəfdarı olduğunu desə də, razılaşmanın olmamasının Tehran üçün "çox pis" olacağı barədə də xəbərdarlıq edib.
Samir
