Misir ehramlarının yaxınlığındakı qayalarda 54 milyon illik timsah fosilləri ola bilər

DÜNYA
14:56 / 10.10.2026
66

Misirdə təxminən bir əsr əvvəl aşkarlanan timsah kəlləsi müasir texnologiyalarla yenidən araşdırılıb. Tədqiqatçılar fosilin təxminən 54 milyon il əvvəl yaşamış və elmə məlum olmayan timsah növünə aid olduğunu müəyyən ediblər. Kəşf Böyük Giza Sfinksinin tikintisində istifadə olunan əhəngdaşı süxurlarında da oxşar qalıqların ola biləcəyi ehtimalını gündəmə gətirib.

HİT.az xəbər verir ki, bu barədə “CHIP” nəşri məlumat yayıb.

Alimlər yeni növə Herugavialis cairensis adını veriblər. Tədqiqat Misirin şimalında yerləşən Mokattam geoloji formasiyasında aparılıb. Təxminən 54 milyon il yaşı olan əhəngdaşı süxurları ilə tanınan bu ərazi qədim dövrlərdə bölgədə mövcud olmuş canlılar haqqında mühüm məlumatlar verir.

Bir əsrlik fosilin sirri açılıb

1920-ci illərdə aşkar edilən timsah kəlləsinin əvvəllər müasir saxta qavial növünə aid olduğu düşünülürdü. Lakin İsveç Təbiət Tarixi Muzeyindən doktor Pol Börk və London Universitet Kollecinin professoru Filip Mannionun rəhbərlik etdiyi tədqiqatçılar kompüter tomoqrafiyası vasitəsilə fosili yenidən araşdırıblar. Kəllənin daxili quruluşunun təhlili onun indiyədək təsvir edilməmiş ayrıca bir növə aid olduğunu üzə çıxarıb.

“Royal Society Open Science” jurnalında dərc olunan araşdırmaya əsasən, Herugavialis cairensis uzun və nazik burun quruluşuna, eləcə də iti dişlərə malik olub. Bu xüsusiyyətlər onun əsasən balıq ovlamağa uyğunlaşdığını göstərir.

Sfinksin qayalarında da fosillər ola bilərmi?

Araşdırmanın diqqətçəkən tərəfi tapıntının geoloji mənşəyi ilə bağlıdır. Sfinksin tikintisində istifadə edilən əhəngdaşı süxurlarının bir hissəsi də eyni geoloji formasiya ilə əlaqələndirilir. Bu isə qədim timsahların qalıqlarının məşhur abidənin daşlarında da mövcud ola biləcəyi ehtimalını yaradır.

Bununla belə, alimlər Böyük Giza Sfinksinin özündə Herugavialis cairensis fosillərinin aşkarlandığını təsdiqləməyiblər. Hələlik bu ehtimal süxurların ortaq geoloji mənşəyinə əsaslanır.

Tədqiqat Misirin milyonlarla illik təbii tarixinin hələ tam öyrənilmədiyini göstərir. Təxminən bir əsr əvvəl tapılmış fosilin müasir texnologiyalar sayəsində yeni növ kimi müəyyənləşdirilməsi qədim süxurların əlavə araşdırmalar üçün əhəmiyyətini bir daha ortaya qoyur.

Samir

0