Meymunların hamam vərdişi alimləri heyrətləndirdi

MARAQLI
22:55 / 22.01.2026
41

Yaponiyanın macaqları, tez-tez “qarlı meymunlar” adlandırılan növlər, qışda isti bulaqlarda istilənməklə tanınır. Lakin Kyooto Universitetinin alimlərinin yeni araşdırması göstərib ki, bu davranış yalnız termorequlyasiyaya təsir etmir, həm də heyvanların parazitlər və mikroblarla qarşılıqlı əlaqəsinə dəyişiklik gətirir. 

HİT.az xəbər verir ki, tədqiqat “Primates” jurnalında nəşr olunub.

Tədqiqat Cığokudani Qarlı Maymunlar Parkında aparılıb. Burada macaqlar müntəzəm olaraq təbii onsenlərdən (Yaponiyada isti bulaqlar) istifadə edirlər. İki qış ərzində araşdırmaçılar dişi macaqların bir qrupunu müşahidə edərək, isti bulaqlarda tez-tez hamam edənlərlə etməyənləri müqayisə ediblər. Alimlər davranış müşahidələrini parazit analizləri və bağırsaq mikrobionomunun sekvensiyalaşdırılması ilə birləşdirərək, macaqları sahib və onunla əlaqəli mikroorqanizmlər sistemi kimi nəzərdən keçiriblər.

Nəticələr göstərib ki, isti suya daxil olmaq bu sistemi incə, lakin nəzərə çarpan şəkildə dəyişdirir. Müntəzəm olaraq bulaqlara gedən macaqlarda bitlərin paylanması fərqli olub, bu, yüksək temperaturun onların fəaliyyəti və yumurta qoymasına təsirini göstərə bilər. Bundan əlavə, hamam etməyən heyvanlarda bəzi bağırsaq bakteriyalarının qrupları daha çox rast gəlinib, baxmayaraq ki, hər iki qrupun mikrobionom müxtəlifliyi ümumilikdə oxşar qalıb.

Eyni zamanda, tədqiqatçılar isti bulaqlardan istifadə edən macaqlarda bağırsaq parazitlərinə yoluxma səviyyəsinin artmadığını müəyyən ediblər. Bu vacibdir, çünki əvvəllər birlikdə hamam etməyin infeksiyaların ötürülmə riskini artıracağı ehtimal olunurdu.

İşin baş müəllifi Əbdulla Langgenq bildirir ki, heyvanların davranışı tez-tez yalnız ətraf mühitə reaksiya kimi qiymətləndirilir, lakin burada o, orqanizmin daxili bioloji mühitini aktiv şəkildə formalaşdırır. Hamam vərdişi sahib, parazitlər və mikroblar arasındakı bəzi əlaqələrə təsir edir, lakin digər əlaqələr demək olar ki, dəyişmir.

Alimlər qeyd ediblər ki, bu, vəhşi primatların təbii davranışı ilə ektoparazitlər və bağırsaq mikrobionomundakı dəyişiklikləri eyni vaxtda əlaqələndirən ilk araşdırmalardan biridir. Alınan məlumatlar sağlamlıqla bağlı davranış strategiyalarının təkamülünü daha yaxşı başa düşməyə imkan verir və göstərir ki, kollektiv su prosedurları təbii şəraitdə infeksion riskin artmasına səbəb olmur.

Samir

0