Cənubi Afrikada yerləşən Kalahari səhrası planetdə yaşamaq üçün ən çətin bölgələrdən biridir. Burada yaşayan hər bir bitki və heyvan öz sağ qalma strategiyasına malikdir. Ən maraqlı uyğunlaşma nümunələrindən biri kiçik bir quşdur: bu quş güc və çeviklikdən çox, hiyləgərliyə arxalanır.

HİT.az "Forbes"ə istinadən xəbər verir ki, amerikalı bioloq və təkamül tədqiqatçısı Skott Treversin sözlərinə görə, uzun müddət alimlər yalan danışmağın yalnız insanlara və bəzi primatlara xas olduğunu düşünürdü. Lakin son araşdırmalar göstərir ki, Kalahari səhrasının "viloxtalı drongo"ları (Dicrurus adsimilis) da öz xeyirlərinə nail olmaq üçün qəsdən yalan deyə bilirlər.

Trevers qeyd edir ki, drongo quşları digər yerli növlərlə əməkdaşlıq şəraitində yaşayır və gözətçi rolunu üzərlərinə götürürlər. Təhlükə yaxınlaşanda quşlar yüksək metalik səslər çıxararaq ətrafdakı heyvanları hiyləgər hədəflərin mövcudluğu barədə xəbərdar edirlər.

Lakin tədqiqatlar göstərir ki, drongo bu etimadı tez-tez sui-istifadə edir. Alimlər müşahidə ediblər ki, quş tez-tez yanlış təhlükə siqnalı verir, xüsusən də surikatlar və ya digər heyvanlar dadlı bir yemək tapdıqda. Drongonun qışqırığını eşidən heyvanlar qaçır və bu zaman hiyləgər quş sakitcə yaxınlaşıb qalan qidanı götürür.

Əlavə araşdırmalar göstərir ki, drongo yalnız öz “dilində” deyil, digər quş növlərinin siqnallarını da uğurla təqlid edir. Bu “polyglot” bacarığına ehtiyac yaranıb, çünki zamanla heyvanlar drongo-nun təkrar olunan yalnış siqnallarını görməzdən gəlməyə başlayır.

Ümumiyyətlə, bu, evolyusiya yarışına bənzəyir: drongo daha hiyləgər üsullarla “Qurd gəlir!” qışqırır, digər növlər isə yalnış siqnalları tanımağı öyrənir.

Skott Trevers vurğulayır ki, viloxtalı drongo təkcə heyvanlar arasında yalan danışan növ deyil. Primatlar sosial qarşılıqlı əlaqədə, müxtəlif başbudaqlı dəniz heyvanları, kamelonlar və geko isə hiyləgər kamuflyaj üçün bu üsullardan istifadə edirlər. Lakin drongo-lar fərqlənir: birincisi, digər növləri aldadırlar, ikincisi isə bunu yalnız qida əldə etmək üçün edirlər.

“Çox heyvan bir-birinin siqnallarını dinləyərək qarşılıqlı qoruyucu şəbəkələr yaradır. Drongo isə ilk növdür ki, göstərdi: növlərarası ünsiyyət şəxsi fayda üçün manipulyasiya edilə bilər", deyə müəllif yazır.

Samir