Kruiz bir çox insan üçün xəyal səyahətidir. Lakin, yüzlərlə insanın olduğu istənilən qapalı məkan kimi, kruiz gəmiləri də mikrobların çoxalma yeri ola bilər.

HİT.az xəbər verir ki, kruizlər qastroenterit epidemiyaları baxımından pis nüfuza malikdir. Məsələn, "Independent" qəzetinin məlumatına görə, Avstraliyanın Sidney şəhərində lövbər salan təxminən 2000 kruiz gəmisindən 5%-i göyərtədə epidemiya olduğunu bildirib.

Əgər siz də kruizə çıxırsınızsa, panikaya düşməyə dəyməz. Xoş bir səyahət keçirmək və qastroenteritdən qorunmaq üçün altı sadə tövsiyə var.

Qastroenteritin səbəbləri və simptomları

Əksər hallarda qastroenteritə səbəb viruslardır. Hər il təxminən 2,2 milyon qastroenterit halına səbəb olan norovirus fekal-oral yolla yoluxur.

Əsas simptomlar: ishal və qusmadır. Adətən simptomlar qısa müddət davam edir (iki-üç gün) və öz-özünə keçər. Ən böyük risk isə susuzlaşmadır, bu xüsusilə uşaqlar və yaşlılar üçün təhlükəlidir.

Gəmi qastroenterit hadisəsini adətən sərnişinlərin və ekipaj üzvlərinin 2–3%-i xəstələndikdə elan edir. Məsələn, 2000 sərnişin daşıyan gəmidə 40–60 nəfər yoluxarsa, hadisə elan edilir.

Norovirus necə yayılır?

İnsan simptomlar ortaya çıxmadan və ya onlardan sonra da yoluxucu ola bilər. Bu, norovirusu gəmi ilə öz-özünə gətirməyə imkan verir. Daha sonra virus insanlardan insanlara yayıla bilər, çünki kruiz zamanı sərnişinlər məhdud məkanda ünsiyyət qururlar.

Virus həmçinin çirklənmiş səthlər vasitəsilə yayılır. Yoluxmuş insan tualetdən sonra əllərini düzgün yumaqda çətinlik çəkə və ya heç yumağa bilər, beləliklə virus əllərində qalır. Havanın yoluxdurucu hissəciklərlə çirklənməsi nadir olsa da, mümkündür.

Qida vasitəsilə yoluxma az olsa da, gəmi heyəti ciddi qaydalar tətbiq edir.

Yoluxmamaq üçün altı tövsiyə

Norovirusa yoluxma riskini tamamilə aradan qaldırmaq mümkün deyil, lakin riskləri azalda bilərsiniz:

1. Əllərinizi tez-tez və diqqətlə yuyun, xüsusilə yeməkdən əvvəl.
2. Əllər üçün dezinfeksiyaedici vasitələrə tam güvənməyin; əl yuma həmişə daha yaxşıdır.
3. Yeməkləri, içkiləri və çəngəl-bıçaqları başqaları ilə paylaşmayın.
4. Yeməyə əllə toxunmaqdan çəkinin.
5. Ümumi məkanlarda lazımsız səthlərlə təmasdan qaçın.
6. Kiminsə qusdığını görsəniz, otağı tərk edin.

Əgər simptomlar yaranarsa...

Kruiz zamanı qastroenterit simptomları yaranarsa, bunu dərhal tibbi heyətə bildirin. Təlimatlara əməl edin: sizi qısa müddət kabinədə saxlaya və digər sərnişinlərin yoluxmasının qarşısını ala bilərlər. Həmçinin tibbi heyət lazım olduqda dərman və uyğun qida təmin edəcək.

Samir