Planetin ən böyük gölü əslində dəniz adlanır və duzludur. Bu səbəbdən ona “dünyanın ən böyük daxili su hövzəsi” də deyilir.

Hit.az xəbər verir ki, bu barədə “Discover Wildlife” nəşri yazır.

Qeyd olunur ki, onun okeana birbaşa çıxışı olmadığı və yalnız çaylar vasitəsilə əlaqələndiyi üçün tez-tez göl kimi təsnif edilir.

Dünyanın ən böyük gölü hansıdır?

“Mümkündür ki, dünyanın ən böyük gölünün Amerika və ya Afrikada yerləşdiyini düşünəsiniz. Lakin əslində o, Avrasiya ərazisindədir və bir qədər çaşdırıcı şəkildə Xəzər dənizi adlanır”, deyə məqalədə bildirilir.

Dənizə çıxışı olmayan bu su hövzəsi Rusiya, Qazaxıstan, Türkmənistan, İran və Azərbaycanla həmsərhəddir. Şərqində Qafqaz dağları, qərbində isə Mərkəzi Asiyanın geniş çölləri yerləşir.

Xəzər dənizi 386 400 kvadrat kilometr sahəni əhatə edir ki, bu da Yaponiyanın ərazisindən (378 000 kvadrat kilometr) daha böyükdür. Onun ən dərin nöqtəsi dəniz səviyyəsindən 1025 metr aşağıdadır. Hesab olunur ki, Yer kürəsinin bütün daxili səthi sularının təxminən 1/3-i məhz burada cəmləşib.

Xəzər eyni zamanda Yer üzündə ən böyük duzlu göldür. Burada 50 ada yerləşir və hövzə biomüxtəliflik baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Xəzər suitisi və altı növ nərə balığı, eləcə də yüzlərlə balıq və onurğasız növü burada məskunlaşıb.

Alimlər suitilərin bu qapalı su hövzəsinə necə düşdüyünü izah etməyə çalışıblar. Son tədqiqatlara görə, onlar vaxtilə Arktikadan çay şəbəkəsi vasitəsilə köç ediblər, lakin həmin çaylar sonradan yoxa çıxıb. Xəzər dənizi həmçinin Avropa, Asiya və Afrika arasında miqrasiya edən çoxsaylı quşlar üçün mühüm dayanacaq məntəqəsidir.

Bununla belə, son araşdırmalar qlobal istiləşmə səbəbindən gölün sahəsinin azala biləcəyi barədə xəbərdarlıq edir. “Lids Universiteti”nin alimləri 2100-cü ilə qədər sahəsi İslandiyadan böyük olan ərazinin buxarlana biləcəyini proqnozlaşdırırlar.

Dünyada ikinci ən böyük göl isə Kanada və ABŞ-la həmsərhəd olan Yuxarı göldür. Bu, eyni zamanda Yer kürəsinin ən böyük şirin su gölüdür.

Samir