Qəhvə ətrafındakı mübahisələr heç vaxt sönmür: bəziləri güclü espresso sevir, bəziləri isə yüngül süzgəc qəhvəsini üstün tutur, içmə üsulları isə ayrıca mövzudur. Hərçənd səhər qəhvəsinin faydaları artıq uzun müddətdir sübut olunub, qəhvə sevənlər arasında əsas mübahisə hələ də qalır – sağlamlıq üçün hansı qəhvə daha faydalıdır: kofeinli, yoxsa kofeinsiz?

Hit.az xəbər verir ki,  “Prevention” jurnalı bu mövzuda ekspertlərin fikrini təqdim edib.

Kofeinsiz və kofeinli qəhvə – fərq nədir?

"Əsas fərq odur ki, kofeinsiz qəhvə hazırlamaq üçün dənələr xüsusi işlənir və bu prosesdə kofeinin böyük hissəsi qəhvəyi qovurmadan əvvəl çıxarılır", deyə Toronto-dan peşəkar diyetoloq Anar Allidina bildirib.

Bu proses kofeini tamamilə aradan qaldırmır, lakin onun miqdarını xeyli azaldır. “Kofeinsiz qəhvə adətən 240 ml fincanda 2–10 mg kofein ehtiva edir, növdən və dekofeinizasiya üsulundan asılı olaraq. Adi qəhvə isə eyni porsiyada təxminən 95–165 mg kofein ehtiva edir", deyə Nyu York ştatının Nyu-Paltz şəhərindən diyetoloq Viki Keniq bildirib.

Hər iki qəhvənin faydaları

Qəhvə dənələri antioksidantlarla zəngindir: polifenollar, xlorogen və ferul turşuları. Qəhvənin faydalı xüsusiyyətlərinin böyük hissəsi məhz bu bitki mənşəli birləşmələrlə bağlıdır və kofein çıxarıldıqdan sonra da içkidə qalır.

Allidina deyir ki, bu o deməkdir ki, kofeinsiz qəhvə də demək olar ki, eyni faydaları verir, sadəcə stimullaşdırıcı təsiri yoxdur.

Başqa sözlə, qəhvənin hansı formada daha faydalı olması elə də vacib deyil – daha önəmlisi gündəlik kofein miqdarına diqqət etməkdir.

Keniq razıdır: “Bir çox tədqiqat göstərir ki, həm kofeinli, həm də kofeinsiz qəhvə ümumi ölümlə bağlı riskləri azaldır. Bu göstərir ki, qəhvənin faydalı xüsusiyyətləri yalnız kofeinlə bağlı deyil. İçkidə kofeindən başqa 100-dən çox fərqli birləşmə var!”

Kofeinsiz qəhvə – faydaları və riskləri

Kofeinsiz və adi qəhvənin oxşar faydaları var, amma fərqliliklər də mövcuddur.

Kofeinsiz qəhvə antioksidantları saxlayır, amma insanı oyanıq tutmur, bu da yüksək təzyiq və mədə problemləri olanlar üçün uyğundur. Lakin mənfi tərəfləri də var: kofeinin çıxarılması üsulu (xüsusilə həll edicilər istifadə olunarsa) turşuluğu artırıb kalsiumun bədəndən çıxmasına səbəb ola bilər. Sağlam insan üçün bu problem deyil, amma mədə həssaslığınız və ya kalsium çatışmazlığınız varsa, bu qəhvəyə öyrəşmək yaxşı deyil.

Həmçinin, kofeinin çox qəbulu əsəbilik, narahatlıq, ürək döyüntüsünün sürətlənməsi, mədə narahatlığı, yuxusuzluq və stress yarada bilər. Keniq bildirir ki, kofeinə alışmaq da mümkündür və dekafə keçid zamanı baş ağrısı, yorğunluq, yuxululuq, əsəbilik, diqqət pozulması və əhval-ruhiyyənin düşməsi kimi çəkilmə simptomları ola bilər.

Qeyd etmək vacibdir ki, çox miqdarda şəkər və ya krem əlavə etmək qəhvənin faydasını azaldır, istər kofeinli, istərsə də kofeinsiz olsun.

Nəticə – hansı qəhvə daha faydalıdır?

Qəhvənin faydalı xüsusiyyətləri əsasən antioksidantlar və bitki mənşəli birləşmələrlə bağlıdır və bu maddələr həm adi, həm də dekofeinizlənmiş qəhvədə oxşar miqdardadır. Bu o deməkdir ki, qəhvəni mülayim miqdarda və çox şəkərsiz qəbul etdikdə, heç bir növ digərində aydın üstünlük təşkil etmir – hər ikisi sağlam qidalanmanın bir hissəsi ola bilər.

Nəticədə, sual “sağlamlıq üçün hansı qəhvə daha faydalıdır: kofeinli yoxsa kofeinsiz?” şəxsi üstünlüklərinizə və kofeinə həssaslığınıza bağlıdır.

Samir