Ürəyin qocalmasını sürətləndirən geniş yayılmış bir səhər vərdişi

SAĞLAMLIQ
16:26 / 31.03.2026
48

Ürək sağlamlığının qorunması həyat keyfiyyətini yaxşılaşdırır və uzunömürlülüyə töhfə verir. Bu, yalnız düzgün qidalanma və idmanla deyil, həm də gündəlik vərdişlərlə bağlıdır. 

HİT.az xəbər verir ki, bu barədə “Parade” jurnalı yazır.

Mütəxəssislərin bildirdiyinə görə, ürəyin qocalmasını sürətləndirə bilən əsas səhər vərdişi “reaktivlik”dir — yəni oyandıqdan dərhal sonra xəbərlərə və elektron poçta baxmaq.

“Günün reaktiv vəziyyətdə başlanması simpatik sinir sistemini aktivləşdirir. Bu, kortizol və katexolaminlərin səviyyəsini artırır, nəticədə qan təzyiqi və ürək döyüntüsü yüksəlir. Uzunmüddətli olaraq bu hormonların yaratdığı xroniki stress hipertoniya və damar iltihabına səbəb ola bilər, bu da ürək-damar və nevroloji riskləri artırır”, deyə intervension kardioloq Krayq Basman bildirib.

Bunun əvəzinə mütəxəssislər səhəri daha sakit fəaliyyətlərlə başlamağı tövsiyə edir: meditasiya, yoqa və ya gündəlik yazmaq. Bu üsullar stressi azaldır və ürək-damar sistemini sabit saxlayır. Digər kardioloq Mohanakrishnan Satyamurthi isə sabit səhər rejimi qurmağı məsləhət görür.

“Bu yanaşma diqqəti yüksək dəyərli işlərə yönəldir — qidalı səhər yeməyi, fiziki aktivlik və ya dartınma kimi. Bu da gün ərzində daha yaxşı fokus yaradır”, deyə o qeyd edib.

Mütəxəssislərin sözlərinə görə, səhərin ilk saatı ürək-damar sistemi üçün ən həssas dövrlərdən biridir. Bu zaman təzyiq, stress hormonları və ürək döyüntüsü təbii olaraq yüksəlir.

“Bu amillər birlikdə səhər infarkt və insultların daha çox baş verməsinin səbəblərindən biridir. Əgər insan susuz, stressli vəziyyətdə oyanır və dərhal kofein və ya gərginlik verən stimullardan istifadə edirsə, bu təsir daha da güclənir”, deyə kardiotorakal cərrah Alexandra Harazi bildirib.

Yaş artdıqca risk daha da yüksəlir, xüsusilə 50 yaşdan yuxarı insanlarda. “Qan təzyiqinin səhər təbii yüksəlməsi onsuz da zəifləmiş ürək-damar sisteminə əlavə yük yaradır. Buna görə səhər infarktları daha çox müşahidə olunur”, deyə Basman əlavə edib.

Səhər vərdişlərinin zərərli ola biləcəyini göstərən əlamətlər

Mütəxəssislər aşağıdakı simptomlara diqqət yetirməyi tövsiyə edir:

* sinədə ağrı və ya sıxılma
* başgicəllənmə
* yüngül fiziki aktivlikdə nəfəs darlığı
* günboyu keçməyən güclü yorğunluq
* sürətli və ya qeyri-adi ürək döyüntüsü

Belə əlamətlər olduqda həkimə müraciət edilməlidir.

Ürək üçün faydalı səhər vərdişləri

Mütəxəssislər sağlam ürək üçün bunları tövsiyə edir:

* bir stəkan su içmək
* 15–20 dəqiqə yüngül hərəkət və ya gəzinti
* qısa meditasiya və ya dərin nəfəs
* liflə zəngin səhər yeməyi (məsələn, yulaf, qoz, giləmeyvə)
* açıq havaya çıxaraq günəş işığı almaq

Səhər rejiminin düzgün qurulması ürək-damar sağlamlığını qorumaqda sadə, lakin effektiv addım sayılır.

Samir
 

0