NASA 35 ildən artıqdır kosmosda fəaliyyət göstərən Hubble teleskopunun istismar müddətini uzatmaq üçün yeni variantları nəzərdən keçirir. ABŞ Kosmik Agentliyi özəl kosmik şirkətlərdən teleskopun xilas edilməsi, təmiri və ya təhlükəsiz şəkildə orbitdən çıxarılması ilə bağlı təkliflər istəyib.
HİT.az xəbər verir ki, bu barədə “CHIP” nəşri məlumat yayıb.
1990-cı ildə kosmosa göndərilən Hubble teleskopu bu gün də qalaktikaları, ulduzları və kainatın uzaq bölgələrini müşahidə edərək elmi məlumatlar toplayır. Lakin onun Yer ətrafındakı orbitinin hündürlüyü tədricən azalır. NASA-nın hesablamalarına görə, heç bir müdaxilə edilməsə, teleskop 2033 və ya 2034-cü ildə Yer atmosferinə daxil ola bilər.
Teleskopun xilas edilməsi üçün son tarix 2032-ci il ola bilər
Hubble-ın əsas problemlərindən biri onun öz orbitini qorumaq üçün hərəkətverici sistemə malik olmamasıdır. Yer atmosferinin yuxarı qatlarındakı qazların təsiri teleskopun sürətini azaldır və nəticədə orbitinin hündürlüyü aşağı düşür.
NASA-nın nəzərdən keçirdiyi variantlardan biri teleskopu daha yüksək orbitə qaldırmaqdır. Bu, atmosferin təsirini azaltmaqla onun kosmosda daha uzun müddət fəaliyyət göstərməsinə imkan verə bilər.
Lakin bunun üçün vaxt məhduddur. Agentlik mümkün xilasetmə və ya texniki xidmət missiyasının ən gec 2032-ci ilə qədər həyata keçirilməli olduğunu bildirir.
NASA özəl şirkətlərdən təkliflər gözləyir
Kosmik Agentlik oktyabrın 29-da kommersiya şirkətlərinə ünvanlanan sorğu yayımlayıb. Şirkətlərdən Hubble-ın orbitini yüksəltmək, texniki xidmət göstərmək və ya missiyası başa çatdıqdan sonra onu təhlükəsiz şəkildə orbitdən çıxarmaq üçün mümkün həllər təklif etmələri istənilib.
Təkliflərin təqdim edilməsi üçün son tarix 2026-cı il noyabrın 30-u müəyyənləşdirilib. NASA hələlik heç bir şirkətlə müqavilə bağlamayıb və konkret missiya planını təsdiqləməyib.
NASA rəhbəri Cared Ayzekman Hubble-ın elmi fəaliyyətini davam etdirə biləcəyini və teleskopun xidmət müddətini uzatmaq üçün iqtisadi baxımdan səmərəli həll yollarını araşdırdıqlarını bildirib.
Hubble niyə hələ də əhəmiyyətlidir?
Hubble 35 ildən artıqdır qalaktikaları, ulduzları, planetləri və kainatın uzaq nöqtələrini tədqiq edir. Onun topladığı məlumatlar alimlərə kainatın quruluşunu və təkamülünü daha yaxşı anlamağa kömək edir.
NASA teleskopun fəaliyyət müddətini uzatmaqla onun gələcək kosmik rəsədxanalarla birlikdə işləməsini də hədəfləyir. Bu, müxtəlif teleskopların müşahidələrini birləşdirərək kainat haqqında daha geniş məlumat əldə etməyə imkan verə bilər.
Hubble-ın gələcək taleyi isə hələ bəlli deyil. NASA özəl şirkətlərin təkliflərini qiymətləndirdikdən sonra teleskopa müdaxilə ilə bağlı yekun qərar verəcək.
Samir


