Rusiyanın Avropa ölkələrinə qarşı həyata keçirdiyi ehtimal olunan hibrid hücumların sayı artır. Sabotaj, yanğınlar, kiberhücumlar və pilotsuz uçuş aparatlarının müdaxiləsi kimi insidentlərin ən çox qeydə alındığı ölkə isə Polşadır.
HİT.az xəbər verir ki, bu barədə “Bloomberg” nəşri məlumat yayıb.
Araşdırmaya əsasən, 2026-cı ilin sentyabrında Avropada Rusiya ilə əlaqələndirilən 78 belə insident qeydə alınıb. Avqustda bu göstərici 51 olub. Bundan əvvəlki aylarda isə hadisələrin sayı daha az qeydə alınıb.
Məlumata görə, 2024-cü ildə Rusiyaya aid edilən zorakılıq və təxribat aktlarında ciddi artım müşahidə olunub. 2025-ci ildə onların sayının azaldığı düşünülsə də, sonrakı araşdırmalar illik göstəriciləri yüksəldib və bir sıra ciddi diversiya hallarını üzə çıxarıb. Bu fəaliyyətlərin 2026-cı ildə də davam etdiyi bildirilir.
Hibrid hücumların coğrafiyası da genişlənib. Əvvəllər əsasən Rusiya ilə həmsərhəd ölkələrdə müşahidə olunan hadisələr indi Qərbi Avropa dövlətlərini də əhatə edir.
Açıq məlumatların təhlilinə görə, 2022-ci ilin yanvarından 2026-cı ilin oktyabr ayının sonunadək Polşada 43 belə insident qeydə alınıb. Fransada və Almaniyada bu rəqəm təxminən 25, Böyük Britaniya və Baltikyanı ölkələrdə isə 20-dən azdır. İspaniya, Belçika, Çexiya və Rumıniyada da ayrı-ayrı hadisələr aşkarlanıb.
Ümumilikdə, 2026-cı ilin sentyabrında başa çatan 12 aylıq dövrdə Avropa ölkələrində 328 insident qeydə alınıb. Əvvəlki 12 ayda isə bu göstərici 207 olub.
Nəşr qeyd edir ki, hücumların arxasında kimin dayandığını müəyyənləşdirmək asan deyil. Rusiyanın istifadə etdiyi üsullar hadisələrin mənşəyini qeyri-müəyyən saxlamağa imkan verir. Bununla belə, hədəfə çevrilən Avropa ölkələri insidentlərin Rusiya ilə əlaqəsini sübut etməkdə getdikcə daha yaxşı nəticələr əldə edirlər.
Hücumlar üçün icraçılar necə cəlb olunur?
Məqalədə bildirilir ki, Avropadan çoxsaylı Rusiya kəşfiyyat əməkdaşının çıxarılmasına baxmayaraq, gizli əməliyyatlar uzaqdan təşkil edilməyə davam edir. Bu fəaliyyətlərdə bəzən kiçik cinayətkar qrupların üzvlərindən istifadə olunur.
Polşanın Daxili Təhlükəsizlik Agentliyinin keçmiş əməkdaşı Anna Qrabovska-Sivetsin sözlərinə görə, icraçılar arasında internet vasitəsilə cəlb edilən və xidmətlərinə görə kriptovalyuta ilə ödəniş alan gənclər də var. Onların bir qismi keçmiş sovet respublikalarının vətəndaşlarıdır.
Araşdırmaçılar Rusiyanın Baş Kəşfiyyat İdarəsinin (QRU) Latın Amerikası ölkələrinin vətəndaşlarını təxribat əməliyyatlarına cəlb etməsi ilə bağlı məlumatları da açıqlayıblar. Şengen zonasında sərbəst hərəkət imkanına malik şəxslər Telegram və Facebook vasitəsilə tapılır, onlara ödənişli iş təklif olunur.
İlk tapşırıqlar, əsasən, anbarların fotoşəkillərinin çəkilməsi kimi nisbətən zərərsiz fəaliyyətlərdən ibarət olur. Daha sonra isə şantaj və təhdidlərdən istifadə edilməklə həmin şəxslərin daha ciddi təxribatlara cəlb edildiyi bildirilir.
“Bloomberg”in təhlili Avropada hibrid təhlükəsizlik təhdidlərinin miqyasının genişləndiyini göstərir. Bununla yanaşı, belə hücumların qarşısının alınması və onların təşkilatçılarının müəyyənləşdirilməsi Avropa ölkələri üçün ciddi problem olaraq qalır.
Samir
