Dünyanın ən təcrid olunmuş qitəsinin bioloji zənginliyi yalnız pinqvinlər və suitilərlə məhdudlaşmır. Tədqiqatçılar Antarktikanın torpağındakı Arthrobacter bakteriyalarının 90 faizinin dünyanın digər bölgələrində rast gəlinmədiyini müəyyənləşdirərək mikroskopik aləmə diqqət çəkiblər.

HİT.az xəbər verir ki, Antarktika dedikdə insanların ağlına əsasən pinqvinlər, suitilər və buzla örtülü geniş ərazilər gəlir. Lakin qitənin bioloji müxtəlifliyi səthdə görünən canlılarla məhdudlaşmır. Yeni araşdırma Antarktika torpağında dünyanın digər bölgələrində rast gəlinməyən çoxsaylı mikroorqanizmlərin yaşadığını ortaya qoyub.

Tədqiqatçılar dünyada geniş yayılmış Arthrobacter bakteriyasına diqqət yetiriblər. Antarktikadan götürülən torpaq nümunələrinin genomları müəyyənləşdirilərək müxtəlif bölgələrdə aşkar edilən növlərlə müqayisə olunub. Nəticə olduqca diqqətçəkən olub: araşdırılan bakteriya ştammlarının 90 faizinin yalnız Antarktikada mövcud olduğu müəyyənləşdirilib.

Araşdırmada Mikrob Kəşfiyyatı Mərkəzinin direktoru Noa Fierer, doktorantura sonrası tədqiqatçı Nik Draqon və Brigham Young Universitetinin biologiya professoru Bayron Adamsın rəhbərlik etdiyi komanda iştirak edib.

Laboratoriya sınaqları zamanı Antarktikadan götürülmüş mikroorqanizmlər dondurucu soyuğa və həddindən artıq quraqlığa məruz qoyulub. Bu şəraitdə onların digər növlərlə müqayisədə daha yavaş böyüdüyü müəyyən edilib. Buna baxmayaraq, mikroorqanizmlər sərt ekoloji şəraitə qarşı olduqca yüksək müqavimət göstərib.

Tədqiqatın nəticələri mikrobiologiyada uzun müddətdir qəbul edilən “hər mikroorqanizm hər yerdə mövcuddur” fərziyyəsinə mühüm istisna gətirir. Antarktika torpağında yaşayan bu canlıların genetik xüsusiyyətləri qitənin özünəməxsus bioloji tarixə malik olduğunu göstərir. Bununla yanaşı, qitədə sürətlə dəyişən ekoloji şərait bu kiçik canlıların gələcəyini təhlükə altına ala bilər.

Antarktika iqlim böhranının təsirlərini ən intensiv şəkildə yaşayan bölgələrdən biridir. NASA-nın məlumatına görə, qitə 2002-2025-ci illər arasında ildə təxminən 135 giqaton buz itirib.

Bu səbəbdən tədqiqatçılar Antarktikadakı mühafizə tədbirlərinin yalnız gözlə görünən canlılara yönəlməməli olduğunu bildirirlər. Pinqvinlər, suitilər və balinalarla yanaşı, torpaqda yaşayan mikroskopik canlılar da ekosistemin mühüm hissəsidir.

Tədqiqatçıların fikrincə, bu unikal mikroorqanizmlərin qorunması üçün hüquqi mühafizə tədbirlərinin əhatə dairəsi genişləndirilməlidir. Çünki Antarktikanın bioloji müxtəlifliyi yalnız qitənin səthində görünən canlılardan ibarət deyil. Hətta bir ovuc torpağın içində belə tamamilə özünəməxsus həyat mövcud ola bilər.

Samir