Bir çox insan hər il öz ad gününü bilərəkdən qeyd etmir, hədiyyələrdən və məclislərdən imtina edir. Lakin əslində onlar yaxınlarının diqqətinə və sevgisinə heç də laqeyd deyillər. 

HİT.az xəbər verir ki, bu barədə psixoloji araşdırmalara istinadən "Silicon Canals" yazır.

Demək olar ki, hər dost qrupunda başqalarının bütün qayğılarını xatırlayan, uşağın sevdiyi tortu gətirən və ya qohumlarının tibbi müayinələrinin cədvəlini bilən biri olur. Lakin həmin şəxsin ad günü çatanda o, adətən "heç nə olmaz, səs-küyə ehtiyac yoxdur" deyir. Əslində belə insanlar da digərləri qədər bayram etmək istəyirlər, sadəcə qayğı və diqqəti rahat şəkildə qəbul etmək bacarığına malik olmaya bilərlər.

Alimlər Viki Helgeson və Haydi Fritz başqalarına tam yönəlməni "şərtsiz birləşmə" termini ilə ifadə ediblər. Bu xüsusiyyət "mən həmişə başqalarının ehtiyaclarını öz ehtiyaclarımdan üstün tuturam" və ya "hətta tükənmiş olsam belə, həmişə digər insanlara kömək edəcəyəm" kimi fikirlərlə ölçülür. Bu göstərici yüksək olan insanlar kömək istəməyə son dərəcə həvəssiz olur və dəstəyin əsasən bir istiqamətdə verildiyi münasibətlər qururlar.

Tədqiqatçı Dana Cek bununla əlaqəli başqa bir vərdişi "özünü susdurma" adlandırıb. Bu, münasibətlərdə sakitliyi qorumaq naminə insanın öz istəklərini və ehtiyaclarını boğmasıdır. Üç onillik ərzində aparılan müşahidələr bu davranışı depressiya riskinin artması ilə sıx əlaqələndirib.

Bundan başqa, psixoloq Pol Gilbert "mərhəmət qorxusu" anlayışından, o cümlədən kənardan göstərilən mərhəməti qəbul etmək qorxusundan bəhs edir. Belə insanın üzərinə səmimi qayğı və istilik yönəldildikdə, orqanizmi bunu az qala təhlükə kimi qəbul edə bilər. Buna bariz nümunə restoranda ad günü sahibinə mahnı oxunmasıdır: o, eyni anda həm sevinir, həm də mahnının bitməsinə neçə saniyə qaldığını düşünür.

Eyni zamanda, 14 mindən çox sorğu əsasında aparılan araşdırmalar göstərib ki, insanlar başqalarının imtina etmə ehtimalını qiymətləndirərkən təxminən 48–50 faiz hallarda yanılırlar. Biz çox vaxt başqaları üçün yarana biləcək narahatlıqları düşünür və yaxın insanların şam yeməyinə gəlməyə razılaşmaqdan imtina etməsinin onlar üçün daha çətin ola biləcəyini unuduruq.

Mütəxəssislər kiçik xahişlərlə başlamağı məsləhət görürlər. Məsələn, həmkardan qəhvə gətirməsini xahiş etmək olar.

Əgər yaxınlarınız arasında belə "səssiz xilaskar" varsa, ondan nə hədiyyə istədiyini soruşmaq əvəzinə təşəbbüsü öz əlinizə almaq daha yaxşıdır. Plan hazırlamaq və onunla səmimi şəkildə sevinci bölüşmək tövsiyə olunur. İlk cəhd onda narahatlıq yaratsa belə, bu, onun qayğı və diqqəti qəbul etməyi öyrənməsinə kömək edə bilər.

Samir