Avtomobilin mühərrik yağı sadəcə bir maye deyil, onun rahat hərəkətini təmin edən həyati mənbəyidir. Ona görə də mühərrik yağını vaxtında dəyişmək lazımdır.
Bəs mühərrik yağını vaxtında dəyişməsək nə baş verər?
Hit.az bu sualın cavabını araşdırıb.
Nəzərə almaq lazımdır ki, vaxtında dəyişdirilməyən mühərrik yağı zamanla öz sürtkü və qoruyucu xüsusiyyətlərini itirərək qatılaşır. İlk növbədə, mühərrik daxilində yanma prosesindən yaranan qurum, metal hissəcikləri və çirklər yağa qarışaraq onu palçıqvari bir kütləyə çevirir. Bu qatılaşmış palçıq mühərrikin nazik yağ kanallarını tutur və hissələrin yağlanmasını çətinləşdirir. Yağlama zəiflədikdə porşenlər, silindrlər və val kimi metal detala metal sürtünməyə başlayır. Yaranan şiddətli sürtünmə mühərrik daxilində temperaturun normadan dəfələrlə yüksəlməsinə gətirib çıxarır.
Həddindən artıq dərəcədə qızma nəticəsində isə mühərrikin gilzaları deformasiyaya uğrayır və sıradan çıxır. Eyni zamanda, köhnəlmiş yağ metalları korroziyadan və paslanmadan qorumaq qabiliyyətini tamamilə itirir. Sürtünmə artdıqca avtomobilin yanacaq sərfiyyatı nəzərəçarpan dərəcədə yüksəlir, çünki mühərrik dönmək üçün daha çox güc sərf edir. Avtomobilin dartı qüvvəsi və sürətlənmə dinamikası kəskin şəkildə aşağı düşür.
Mühərriki zərərli tullantılardan təmizləyən yağ filtri çirklənərək tıxanır və təzyiq klapanı açılaraq təmizlənməmiş çirkli yağı birbaşa mühərrikə ötürür. Bu vəziyyət turbo olan avtomobillərdə turbonun pər pərvanələrinin və valının dərhal sıradan çıxmasına səbəb olur. Sürtünən detalların aşınması nəticəsində mühərrikdən bərk metal küyü və tıqqıltı səsləri gəlməyə başlayır.
Avtomobilin idarəetmə panelində yağ təzyiqinin aşağı düşməsini bildirən xəbərdarlıq işığı yanır. Düzgün yağlanmayan porşen halqaları silindr divarlarını cızır və yağın yanma kamerasına keçməsinə şərait yaradır. Yanma kamerasına yağ keçdikdə avtomobilin qaz çıxış borusundan göyümtül tüstü çıxmağa başlayır.
Bu proses katalizatorun da tez bir zamanda tıxanaraq yararsız hala düşməsi ilə nəticələnir. Mühərrik daxilindəki rezin kipləşdiricilər və salniklər yüksək istidən quruyur, çatlayır və yağ sızmalarına yol açır. Ən pis ssenaridə determinesiz sürtünməyə dözməyən mühərrik tamamilə ilişib qalır. Mühərrik ilişdikdə avtomobil hərəkətdə olarkən anidən dayana bilər ki, bu da yolda ciddi qəza riski yaradır. Qapalı və yanmış mühərrikin bərpası isə sadə yağ dəyişmə xərcindən minlərlə manat baha başa gəlir.
Sürücü vaxtında kiçik bir məbləğdən qaçarkən, nəticədə avtomobilin ən bahalı aqreqatını tamamilə itirmək təhlükəsi ilə üzləşir. Avtomobilə qulluqda ən sadə, lakin ən həyati qayda yağ dəyişmə intervalına dəqiqliklə əməl etməkdir. Qaydada olan təzə yağ mühərrikin ömrünü uzadır, onun səssiz və rəvan çalışmasını təmin edir. Odur ki, yürüş məsafəsini və ya vaxtı keçirmədən yağı dəyişmək avtomobilinizə edə biləcəyiniz ən böyük yaxşılıqdır...
Pərviz
