Böyük Britaniyada təbiətin bərpasına yönəlmiş qeyri-adi layihə həyata keçirilir. Layihə çərçivəsində keçmiş kənd təsərrüfatı sahələrində vəhşi ekosistem yaradılır və bu prosesdə əsas rolu qunduzlar oynayır.
HİT.az xəbər verir ki, bu barədə "The Times of India" nəşri yazıb.
Layihə 2022-ci ildə təbiəti mühafizə şirkətinin təxminən 617 hektar sahəyə malik fermanı 14 milyon funt sterlinqə (təxminən 19 milyon ABŞ dolları) satın alması ilə başlayıb.
Yeni sahiblər uzun illər ərzində torpağı qurutmaq üçün istifadə olunan drenaj sistemlərini sökərək ərazinin təbii vəziyyətinin bərpasına şərait yaradıblar.
Bundan sonra ekoloqlar qərara gəliblər ki, təbiətin bərpasında əsas "köməkçilər" qunduzlar olacaq.
Ölkədə qunduzların vəhşi təbiətə buraxılması qadağan edildiyindən, onlar üçün ən böyük hasarlanmış təbii yaşayış sahəsi yaradılıb.
Layihə müəlliflərinin fikrincə, qunduzlar zaman keçdikcə özləri bəndlər və bataqlıq sahələri yaradacaq. Bu isə suyun axınını ləngidəcək, daşqın riskini azaldacaq, torpaqda rütubətin daha uzun müddət saxlanmasına kömək edəcək və çoxsaylı heyvan və quş növləri üçün yeni yaşayış mühiti formalaşdıracaq.
Layihənin ilk mərhələsində qonşu fermerlər qunduzların sahələri su altında qoya biləcəyindən narahat olsalar da, mütəxəssislər heyvanların nəzarət altında saxlanılacağını və ərazidən çıxacaqları halda geri qaytarılacağını bildiriblər.
Layihə müəllifləri qeyd edirlər ki, qunduzlar böyük maliyyə vəsaiti tələb edən işləri təbii şəkildə yerinə yetirə bilən "təbii mühəndislər" hesab olunurlar.
Layihə artıq iqtisadi baxımdan da uğurlu nəticələr verir. Şirkət "Arup" mühəndislik şirkəti ilə 30 il müddətinə karbon kreditlərinin satışı üzrə 1 milyon funt sterlinqlik müqavilə bağlayıb.
Bu karbon kreditləri bazar qiymətindən baha qiymətləndirilib. Buna səbəb ərazinin eyni vaxtda karbonun udulmasını təmin etməsi, biomüxtəlifliyin bərpasına töhfə verməsi və daşqın riskini azaltmasıdır.
Bundan əlavə, ferma sahibləri biomüxtəliflik artımı vahidlərini də satışa çıxarırlar. Böyük Britaniyada tikinti şirkətləri bu vahidlərdən yeni layihələrin ətraf mühitə təsirini kompensasiya etmək üçün istifadə edirlər.
Şirkətin hesablamalarına görə, bu ekoloji aktivlərin potensial dəyəri 35 milyon funt sterlinqdən (təxminən 46 milyon ABŞ dolları) artıqdır.
Samir


