İnsanların mübahisə zamanı seçdiyi sözlər onların emosiyalarını idarə etmək və başqalarının hisslərini anlamaq bacarığı barədə müəyyən təsəvvür yarada bilər. Psixoloqlar bəzi ifadələrin məsuliyyətdən yayınmağa, qarşı tərəfin hisslərini kiçiltməyə və mübahisədə nəyin bahasına olursa-olsun qalib gəlməyə meyli göstərə biləcəyini bildirirlər.

HİT.az xəbər verir ki, bu barədə Macarıstanın “Blikk” portalı yazıb.

Klinik psixoloq Kortni S. Uorren emosional intellektin aşağı olması ilə əlaqələndirilə bilən dörd ifadəni qeyd edib. Bununla belə, mütəxəssislər vurğulayırlar ki, insanın bəzən bu sözləri işlətməsi onun emosional intellektinin aşağı olduğunu sübut etmir. Əsas məsələ belə davranışın mütəmadi təkrarlanmasıdır.

1. “Bu, mənim günahım deyil” və ya “Günahkar sənsən”

Belə ifadələr insanın öz səhvlərinə görə məsuliyyət daşımaqdan yayınmasına işarə edə bilər. Problemin səbəblərini araşdırmaq və öz davranışını qiymətləndirmək əvəzinə bütün günahı qarşı tərəfin üzərinə atmaq münaqişəni daha da dərinləşdirə bilər.

Psixoloqların fikrincə, səhvləri etiraf etmək və onlardan nəticə çıxarmaq sağlam ünsiyyətin vacib hissəsidir. Bu yanaşma insanlar arasında etimadın möhkəmlənməsinə də kömək edir.

2. “Mən sənə demişdim” və ya “Yenə də haqlı çıxdım”

Bu cür sözlər problemin həllindən daha çox kimin haqlı olduğunu sübut etməyə yönəlir. İnsan mübahisədən sonra belə öz fikrinin doğruluğunu qabartmağa çalışırsa, ortaq qərara gəlmək çətinləşə bilər.

Sağlam münasibətlərdə əsas məqsəd qarşı tərəfi məğlub etmək deyil, yaranmış vəziyyətdən çıxış yolu tapmaqdır.

3. “Mənim sənə ehtiyacım yoxdur”

İlk baxışda bu ifadə müstəqillik göstəricisi kimi görünə bilər. Lakin bəzi hallarda insanın rədd edilməkdən və ya emosional zərbə almaqdan qorxduğunu gizlədən müdafiə reaksiyası ola bilər.

Mütəxəssislər başqalarından kömək istəməyin zəiflik olmadığını xatırladırlar. Sağlam müstəqillik insanın öz qərarlarını verə bilməsi ilə yanaşı, ehtiyac duyduqda başqalarının dəstəyini qəbul etməsini də əhatə edir.

4. “Sən həddindən artıq reaksiya verirsən” və ya “Bir şeyi böyüdürsən”

Bu ifadələr qarşı tərəfin hisslərini kiçiltməyə və narahat söhbəti tez bitirməyə xidmət edə bilər. Halbuki insanın kədərini, qorxusunu və ya məyusluğunu anlamağa çalışmaq münaqişənin həllində mühüm rol oynayır.

Başqasının hisslərini qəbul etmək onunla mütləq razılaşmaq demək deyil. Qarşı tərəfin niyə incidiyini anlamağa çalışmaq belə ünsiyyəti daha sağlam və konstruktiv edə bilər.

Psixoloqların yanaşmasına görə, emosional yetkinlik insanın öz hisslərini tanıması, davranışlarına görə məsuliyyət daşıması və başqalarının duyğularına hörmətlə yanaşması ilə bağlıdır. Ayrı-ayrı ifadələrə əsasən qəti nəticə çıxarmaq düzgün olmasa da, ünsiyyətdə təkrarlanan davranış modellərinə diqqət yetirmək faydalıdır.

Samir