Alimlər uzun illərdir qan qrupunun müxtəlif xəstəliklərlə əlaqəsini araşdırırlar. Lakin bu sahədə aparılmış minlərlə tədqiqat arasında yalnız bir əlaqə elmi baxımdan kifayət qədər etibarlı hesab olunub: AB0 sistemi üzrə B qan qrupuna (həm B+, həm də B−) malik şəxslərdə ikinci tip diabetin inkişaf riski bir qədər yüksəkdir.
HİT.az xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri "BMC Medicine" jurnalında dərc olunub.
Araşdırma müəllifləri 51 sistematik icmalı əhatə edən genişmiqyaslı “çətir icmalı” (meta-analizlərin meta-analizi) aparıblar. Bu iş çərçivəsində qan qrupları ilə müxtəlif xəstəliklər arasında müəyyən edilmiş 270 əlaqə təhlil olunub.
Hər bir əlaqə etibarlılıq, təkrarlana bilmə və statistik səhv ehtimalı baxımından qiymətləndirilib. Nəticədə 270 əlaqədən yalnız biri ciddi statistik yoxlamadan keçə bilib.
Araşdırmaya görə, B qan qrupuna malik insanlarda ikinci tip diabetə tutulma riski digər bütün qan qruplarına malik şəxslərlə müqayisədə 28 faiz daha yüksəkdir.
Alimlər qeyd edirlər ki, bu göstərici ciddi təhlükə kimi qiymətləndirilməməlidir. Müqayisə üçün:
* oturaq həyat tərzi ikinci tip diabet riskini 112 faiz artırır;
* gündəlik 50 qram emal olunmuş ət məhsullarının istehlakı isə riski 37 faiz yüksəldir.
Bununla belə, B qan qrupu ilə diabet arasındakı əlaqə statistik baxımdan sabit və etibarlı hesab olunur.
Bu əlaqənin səbəbi hələ dəqiq məlum deyil. Son araşdırmalardan biri bunun bağırsaq mikrobiomu ilə əlaqəli ola biləcəyini göstərib. Tədqiqatçılar müxtəlif qan qruplarına malik insanların bağırsaqlarında yaşayan bakteriyaların tərkibində fərqlər aşkar ediblər.
Lakin alimlər vurğulayırlar ki, bu istiqamətdə əlavə araşdırmalara ehtiyac var.
Mütəxəssislərin fikrincə, müəyyən qan qrupuna sahib olmaq narahatlıq üçün əsas deyil. Çünki diabet riskinə qidalanma vərdişləri, fiziki aktivlik səviyyəsi və bədən çəkisi kimi amillər daha güclü təsir göstərir.
Bununla yanaşı, insanın öz risk faktorlarını bilməsi daha sağlam həyat tərzi seçmək və profilaktik tədbirlərə diqqət yetirmək üçün əlavə motivasiya rolunu oynaya bilər.
Samir
