Yaponiyada aparılan araşdırma: Manual sürətlər qutusu yaddaş və diqqətlə əlaqəli beyin bölgəsini daha fəal işlədə bilər
HİT.az xəbər verir ki, Yaponiyada aparılan yeni araşdırma göstərir ki, manual sürətlər qutusu ilə təchiz olunmuş avtomobilləri idarə etmək təkcə sürücülük təcrübəsini deyil, həm də beynin yaddaş, diqqət və qərarvermə ilə əlaqəli funksiyalarını müsbət şəkildə stimullaşdıra bilər.
Araşdırma Yaponiyanın "Tohoku" Universitetinin İnkişaf, Qocalma və Xərçəng İnstitutunun professoru Ryuta Kavaşima tərəfindən aparılıb. Alim həm də "Nintendo"nun məşhur "Brain Age" oyun seriyasının elmi əsaslarını hazırlayan mütəxəssis kimi tanınır.
"Best Car Web" nəşrinin məlumatına görə, tədqiqat manual sürətlər qutusu ilə avtomobil idarə edən sürücülərdə beynin ön alın qabığı (prefrontal korteks) adlanan hissəsinin daha aktiv fəaliyyət göstərdiyini göstərib. Bu beyin nahiyəsi yaddaş, diqqət və qərarvermə kimi mühüm idrak funksiyalarına cavabdehdir.
Alimlər bildirirlər ki, manual avtomobil idarə edən sürücü eyni vaxtda yol hərəkətini izləyir, mufta pedalından istifadə edir, sürəti dəyişir və qaz pedalını idarə edir. Bu hərəkətlərin davamlı koordinasiyası beynin daha fəal işləməsinə səbəb ola bilər.
Tədqiqat müəlliflərinin fikrincə, xüsusilə yaşlı əhalinin sayının sürətlə artdığı Yaponiyada bu amil mühüm əhəmiyyət kəsb edə bilər. Çünki manual avtomobil idarə edərkən beynin eyni anda bir neçə fərqli funksiyanı idarə etməsi gündəlik həyatda təbii zehni məşq rolunu oynaya bilər.
Araşdırmada qeyd olunur ki, belə davamlı zehni stimul idrak funksiyalarının qorunmasına töhfə verə bilər. Bununla yanaşı, avtomatik və ya yarı avtonom avtomobillərdə sürücünün bu qədər intensiv zehni fəaliyyət göstərmədiyi vurğulanır.
Buna baxmayaraq, manual sürətlər qutusu ilə təchiz olunmuş avtomobillərin bazardakı payı azalmaqda davam edir. "Best Car Web"in məlumatına görə, hazırda Yaponiyada satılan yeni avtomobillərin cəmi 1–2 faizi manual transmissiya ilə təklif olunur. Qalan hissəsini isə avtomatik transmissiyalı modellər təşkil edir.
Hazırda manual sürətlər qutusu əsasən münasib qiymətli "kei" sinifi kommersiya avtomobillərində və kiçik yük maşınlarında saxlanılır. "Honda N-Van", "Daihatsu Hijet", "Suzuki Carry" və "Suzuki Every" bu kateqoriyaya aid modellər sırasındadır.
Böyük avtomobil istehsalçılarının bir çox məşhur modeli artıq yalnız avtomatik transmissiya ilə satışa çıxarılır. Məsələn, "Toyota Corolla" və "Honda Civic"in standart versiyalarında manual seçim mövcud deyil. Bunun əsas səbəblərindən biri hibrid güc qurğularının geniş yayılmasıdır.
Eyni yanaşma yeni "Honda Prelude" modelinə də tətbiq olunub. Sportiv xarakteri ilə tanınan bu avtomobil yalnız avtomatik transmissiya ilə təqdim edilir. İstehsalçı manual sürüş hissini qorumaq üçün proqram təminatı vasitəsilə virtual sürət dəyişmələri funksiyasını tətbiq edib.
Qeyd edək ki, araşdırma manual transmissiyanın beyin fəaliyyətinə müsbət təsir göstərə biləcəyini göstərsə də, bu nəticə onun idrak qabiliyyətini qoruduğunu və ya nevroloji xəstəliklərin qarşısını aldığını qəti şəkildə sübut etmir. Bu sahədə əlavə elmi tədqiqatlara ehtiyac var.
Samir
