İnsan münasibətləri ilə bağlı qiymətləndirmələr çox vaxt şəxsi təcrübələrə əsaslansa da, müasir elm bəzi davranış nümunələrinin sadəcə təsadüf olmadığını göstərir. Xüsusilə sadiqlik mövzusu cəmiyyət arasında tez-tez işlədilən klişelərin elmi araşdırmaların predmetinə çevrilməsinə səbəb olub.

HİT.az xəbər verir ki, Denver Universitetində çalışan klinik psixoloqlar partnyoruna xəyanət edən insanların bu davranışı vərdişə çevirib-çevirmədiyini anlamaq üçün genişmiqyaslı bir araşdırma aparıblar. Təxminən 500 gənc yetkinin iştirak etdiyi uzunmüddətli izləmə prosesi emosional keçmişin gələcək qərarlara necə təsir etdiyini ortaya qoyur.

Nəticələr göstərir ki, keçmişdə bir dəfə xəyanət etmiş şəxslərin növbəti münasibətlərdə də oxşar davranış sərgiləmə ehtimalı digərlərinə nisbətən təxminən üç dəfə daha yüksəkdir. Eyni zamanda bu risk yalnız xəyanət edən tərəflə məhdudlaşmır: daha əvvəl xəyanətə məruz qalan və ya güvən problemi yaşayan insanlar da yeni münasibətlərdə oxşar vəziyyətlə qarşılaşmağa daha meylli olur. Bu göstəricilər emosional təcrübələrin gələcək münasibətlərin dinamikasına təsir etdiyini göstərir.

Romantik keçmiş bir növ “emosional miras” kimi ötürülür

Araşdırmaya rəhbərlik edən Dr. Kayla Knopp bildirir ki, insanların romantik keçmişi sadəcə bitmiş hadisələr kimi deyil, gələcək münasibətlərə təsir edən bir “emosional miras” kimi qəbul edilməlidir. Tədqiqat həmçinin evli olmayan cütlüklərin təxminən 40 faizinin hansısa mərhələdə xəyanətlə üzləşdiyini göstərir və bu riskin cinsiyyətdən asılı olmadığını vurğulayır.

Mütəxəssislər bunun “taley” olmadığını xüsusi olaraq qeyd edirlər. Onlara görə əsas məsələ insanın öz davranış nümunələrini tanıması və təkrarlanan səhvlərin səbəbini anlamasıdır. Şüurlu yanaşma sayəsində bu dövrü qırmaq mümkündür.

Nəticə olaraq, keçmiş təcrübələr insanın üzərində iz buraxa bilər, lakin bu izlərin gələcəyi tam müəyyən etməsi məcburi deyil.

Samir