İri cins itlərin kiçik itlərlə müqayisədə daha qısa ömür sürməsinin səbəbi genetik xüsusiyyətlərlə bağlı ola bilər. Alimlər hesab edirlər ki, DNT-dəki bəzi elementlərin aktivliyi böyük itlərdə qocalma prosesini sürətləndirə bilər.

HİT.az xəbər verir ki, bu barədə “The Independent” qəzeti məlumat yayıb.

Araşdırma çərçivəsində 864 itin məlumatları təhlil edilib. Tədqiqatçılar diqqəti özünü kopyalayaraq DNT-nin müxtəlif hissələrinə yerləşə bilən LINE1 adlı genetik elementlərə yönəldiblər. Bu elementlərin fəaliyyəti normal şəraitdə DNT metilləşməsi adlanan mexanizmlə tənzimlənir.

Metilləşmə zəiflədikdə LINE1 elementləri aktivləşə, DNT-yə zərər verə və qocalma prosesinə təsir göstərə bilər. Təhlil nəticəsində iri itlərdə LINE1 elementi ilə əlaqəli metilləşmə göstəricisinin kiçik itlərlə müqayisədə 35 faiz daha çox azaldığı müəyyən edilib. Tədqiqatçılar bunun iri itlərin daha sürətli qocalmasını qismən izah edə biləcəyini düşünürlər.

Araşdırmanın müəlliflərindən biri, Arizona Dövlət Universitetinin tədqiqatçısı Bleyz Mariner bildirib ki, bu nəticə itlərdə bədən ölçüsü ilə ömür uzunluğu arasındakı əlaqəni izah edə biləcək mühüm molekulyar göstəricilərdən biridir.

Tədqiqat zamanı dişi və erkək iri itlər arasında da müəyyən fərqlər aşkarlanıb. Belə ki, dişi itlərdə LINE1 elementlərinin daha aktiv ola biləcəyi müəyyən edilib. Alimlər bu nəticənin qocalma mexanizmlərinin daha mürəkkəb olduğunu göstərdiyini bildirirlər.

Bununla belə, tədqiqatçılar LINE1 aktivliyinin qocalmanın birbaşa səbəbi, yoxsa yaşla əlaqəli dəyişikliklərin nəticəsi olduğunu hələ müəyyən edə bilməyiblər. Buna görə də əlavə araşdırmalara ehtiyac var.

Alimlər ümid edirlər ki, bu mexanizmlərin daha dərindən öyrənilməsi gələcəkdə iri itlərin ömrünü uzatmaq və sağlam qocalmasını təmin etmək üçün yeni üsulların hazırlanmasına kömək edə bilər. Tədqiqatın nəticələri, həmçinin məməlilərdə, o cümlədən insanlarda qocalma prosesinin öyrənilməsi baxımından əhəmiyyət daşıya bilər.

Samir