Yatağın sol tərəfində yatmağı seçən insanlar daha yaradıcı, şən və nikbin, sağ tərəfə üstünlük verənlər isə daha məntiqli və realist hesab olunur. Hətta bəzi sorğular sağ tərəfdə yatanların daha yüksək gəlir əldə etdiyini də göstərir. Lakin psixoloqlar bu nəticələrin insanın xarakterini müəyyənləşdirmək üçün etibarlı elmi əsas olmadığını bildirirlər.
HİT.az xəbər verir ki, bu barədə “Interia” nəşrində dərc olunan məqalədə məlumat verilib.
Mövzu ilə bağlı keçirilən iki istehlakçı sorğusundan biri 2 min, digəri isə 3 min nəfəri əhatə edib. İştirakçılardan yuxu vərdişləri və xarakter xüsusiyyətləri barədə məlumatlar toplanıb. Bununla belə, nəzarətli psixoloji təcrübələr yatağın hansı tərəfində yatmaqla şəxsiyyət xüsusiyyətləri arasında birbaşa əlaqəni təsdiqləməyib.
Araşdırmalardan birində iştirakçıların 40 faizi yatağın tərəfini daha rahat qalxmaq imkanına görə seçdiyini bildirib. Respondentlərin 31 faizi seçimdə tərəfdaşının qərarına uyğunlaşdığını, 25 faizi isə televizoru daha yaxşı görmək üçün müəyyən tərəfə üstünlük verdiyini qeyd edib.
Beləliklə, yatağın hansı tərəfində yatmaq vərdişini çox vaxt xarakter deyil, gündəlik həyatın təşkili müəyyənləşdirir. Məsələn, gecə uşağın yanına qalxan valideyn qapıya yaxın tərəfi seçə bilər. Tez-tez hamama gedən şəxs də daha qısa məsafədə yerləşən tərəfdə yatmağa üstünlük verə bilər. İşığa həssas insanlar isə pəncərədən uzaq yeri seçirlər.
Yuxu keyfiyyəti ilə xarakter arasında əlaqə
Alimlər xarakter və yuxu arasında müəyyən əlaqələrin mövcudluğunu təsdiqləsələr də, bu baxımdan yatağın tərəfinə deyil, insanın yuxu rejiminə, gecə oyanmalarına və yuxuya getməkdə çətinliklərinə diqqət yetirirlər.
2025-ci ildə “Frontiers in Psychiatry” jurnalında dərc olunan araşdırmada alimlər sosial şəbəkələrdə 15 251 istifadəçinin 4,86 milyon paylaşımını təhlil ediblər. Nəticələr göstərib ki, məsuliyyətlilik, xoşməramlılıq və ekstraversiya daha yaxşı yuxu keyfiyyətindən xəbər verən paylaşımlarla əlaqəlidir. Nevrotizmə meyilli insanlarda isə yuxu problemləri ilə bağlı ifadələrə daha çox rast gəlinib.
Tədqiqatçılar bunu gündəlik vərdişlərlə də əlaqələndirirlər. Məsuliyyətli insanlar adətən yuxu rejiminə daha yaxşı əməl edir, narahatlığa meyilli şəxslər isə yorğun olsalar belə, gün ərzində yaşadıqları hadisələri və sabahkı öhdəlikləri düşünməkdən çətinlik çəkirlər.
Birlikdə yatmaq yuxunun keyfiyyətini yaxşılaşdırırmı?
Araşdırmada diqqət çəkən digər məqam tərəfdaşların birlikdə yatmasının yuxuya təsiri ilə bağlıdır. Almaniyanın Kil Universitetinin alimləri 12 gənc və sağlam cütlük üzərində təcrübə aparıblar. İştirakçılar laboratoriyada həm birlikdə, həm də ayrı-ayrılıqda yataraq müşahidə olunublar.
Nəticədə birlikdə yatdıqları gecələrdə onların REM, yəni sürətli göz hərəkətləri mərhələsində keçirdikləri yuxu müddətinin təxminən 10 faiz artdığı müəyyən edilib. Bu mərhələ emosiyaların emalı və yaddaşın möhkəmlənməsi baxımından əhəmiyyətlidir. Həmçinin cütlüklərin yuxu ritmlərinin bir-birinə daha çox uyğunlaşdığı müşahidə olunub.
Bununla belə, xoruldama, tez-tez oyanma, müxtəlif yuxu rejimləri və digər amillər tərəfdaşların istirahətinə mənfi təsir göstərə bilər. Bəzi cütlüklər üçün ayrı yorğanlardan və ya hətta ayrı otaqlarda yatmaqdan istifadə etmək daha rahat ola bilər.
Məqalədə vurğulanır ki, yatağın sağ və ya sol tərəfində yatmaq insanın xarakterini müəyyənləşdirmək üçün əsas deyil. Münasibətlərin keyfiyyətini isə tərəfdaşların hansı tərəfdə yatmasından daha çox, qarşılaşdıqları problemləri necə həll etmələri göstərir.
Samir


