On altı il davam edən baş nazir Viktor Orbanın hakimiyyəti onun Fidesz Partiyasının parlament seçkilərində məğlubiyyətindən sonra başa çatıb. Seçkilərdə qələbəni müxalif Tisza Partiyası qazanıb və onun lideri Peter Macar Budapeştdə yeni hökumətin formalaşdırılmasına başlayıb.
HİT.az-ın məlumatına görə, “Atlantic Council” yazır ki, bu nəticə Avropada güc balansını əhəmiyyətli dərəcədə dəyişə bilər. Orban dövründə Macarıstan tez-tez Avropa İttifaqının Ukraynaya dəstək qərarlarını bloklayır, Rusiya əleyhinə sanksiyalara isə skeptik yanaşırdı.
Kiyevdə Budapeştdəki hakimiyyət dəyişikliyi müsbət qarşılanıb. Ukraynanın xarici işlər naziri Andriy Sibiha ölkənin “münasibətlərdə yeni mərhələyə” və qarşılıqlı faydalı əməkdaşlığa hazır olduğunu bildirib.
Yeni baş nazir Macar isə artıq kurs dəyişikliyinə işarə verib və əvvəllər Orbanın blokladığı 105 milyard dollarlıq Aİ kredit paketinə qarşı çıxmayacağını açıqlayıb.
Bununla belə, ekspertlər həddindən artıq optimizmə ehtiyatla yanaşmağı tövsiyə edir. Macarın əvvəllər Ukraynaya silah tədarükünə qarşı çıxması və Avropa İttifaqına sürətli üzvlüyü dəstəkləməməsi qeyd olunur.
Ukraynalı analitiklər hesab edirlər ki, Orban çox vaxt Avropadakı daha geniş fikir ayrılıqları üçün “rahat günah keçisi” rolunu oynasa da, onun hakimiyyətdən getməsi Kiyevə qarşı avtomatik bloklamaların azalmasına səbəb ola bilər.
Orbanın məğlubiyyəti Moskva üçün ciddi zərbə kimi qiymətləndirilir. O, illər ərzində Rusiya əleyhinə sanksiyaların sərtləşdirilməsinə qarşı çıxıb və Ukraynaya hərbi dəstəyi bloklamağa çalışaraq, faktiki olaraq Kremlə Aİ daxilində təsir imkanı yaradıb.
Sızdırılmış məlumatlara görə, Macarıstan rəsmiləri hətta Rusiya tərəfi ilə Avropa İttifaqının həssas sənədlərini müzakirə edib ki, bu da Budapeşt–Moskva əlaqələrinin dərinliyini göstərir.
Analitiklər hesab edirlər ki, Orbanın siyasi səhnədən zəifləməsi Rusiyanın Aİ daxilində qərarlara təsir imkanlarını azaldır. Avropa Ukraynaya dəstək məsələsində daha koordinasiyalı mövqe tuta bilər, lakin Macarıstanın bu dəstəyin fəal tərəfdarına çevriləcəyi gözlənilmir.
Samir


