Müasir nəsillər nənə və babaları üçün adi olan mühüm sosial bacarıqları itirib

DÜNYA
14:38 / 05.07.2026
54

"Z" nəslinin nümayəndələri rəqəmsal texnologiyalar dövründə böyüdükləri üçün əvvəlki nəsillərin uşaqlıqdan gündəlik həyatda qazandıqları bir sıra sosial bacarıqları daha zəif inkişaf etdiriblər.

Demokrat.az xəbər verir ki, bu barədə sosial münasibətlər üzrə sertifikatlı mütəxəssis Zayda Slabbekkorn "YourTango" nəşri üçün yazdığı məqalədə bildirib.

Müəllif qeyd edir ki, yaşlı nəsillər uşaqlıq və gənclik illərində insanlarla əsasən üz-üzə ünsiyyət qururdular. Onlar qonşularla söhbət edir, ev telefonuna cavab verir, tanımadıqları insanlarla ünsiyyətə başlayır və gündəlik problemlərini özləri həll edirdilər.

"Z" nəslinin nümayəndələri isə ünsiyyətin böyük hissəsini messencerlərə və sosial şəbəkələrə köçürüblər. Rəqəmsal vasitələr yeni kommunikasiya imkanları yaratsa da, canlı ünsiyyətin azalmasına səbəb olub. Nəticədə gənclər texnologiyaların vasitəçiliyi olmadan ünsiyyət qurmaqda daha çox çətinlik çəkirlər.

Ekspertin fikrincə, müasir gənclərdə aşağıdakı bacarıqlar əvvəlki nəsillərlə müqayisədə daha zəif inkişaf edib:

* Tanımadığı insanlarla sərbəst ünsiyyət. Gənclər mağazada, ictimai nəqliyyatda və ya iş yerində qısa gündəlik söhbətlərdə belə çətinlik çəkə bilirlər. Əvvəllər bu cür ünsiyyət gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsi idi, indi isə bir çox gənc yalnız vacib söhbətlər üçün sosial enerjisini qorumağa üstünlük verir.

* Problemlərin üz-üzə həlli. Məqalədə bildirilir ki, sosial narahatlığın artması və onlayn ünsiyyətə alışmaq səbəbindən bəzi gənclər çətin söhbətlərdən yayınırlar. Münaqişələri birbaşa müzakirə etmək əvəzinə, onlar qarşı tərəfi və ya problemi görməzlikdən gəlməyi seçirlər.

* Tənqidi qəbul etmək. Məqaləyə görə, yaşlı nəsillər rəhbərlərdən və həmkarlarından birbaşa rəy almağa öyrəşiblər. Uzaqdan iş şəraitində əmək fəaliyyətinə başlayan bir çox gəncin isə belə təcrübəsi az olduğundan konstruktiv tənqidi daha emosional qəbul etməsi mümkündür.

* Məsuliyyət və gündəlik etiket. Müəllif bildirir ki, bəzi gənclər öz səhvlərini etiraf etməyə və üzr istəməyə daha az meyllidirlər. Bundan başqa, rəqəmsal ünsiyyətin üstünlük təşkil etməsi "təşəkkür edirəm", "zəhmət olmasa" kimi nəzakət ifadələrinin və rəsmi tanışlıq qaydalarının istifadəsini də azaldıb. Ekspertlər hesab edirlər ki, bu, pis xarakterdən deyil, fərqli sosial təcrübədən qaynaqlanır.

* Peşəkar ünsiyyət tərzi. Məqalədə qeyd olunur ki, rəqəmsal mühit "Z" nəslinin danışıq üslubuna da təsir göstərib. Gənclər intonasiyaya daha az diqqət yetirir, eyni zamanda populyar bloqerlərin danışıq tərzini şüursuz şəkildə mənimsəyirlər. Bu isə peşəkar mühitdə ünsiyyət üslubunu uyğunlaşdırmağı və gənclər jarqonundan imtina etməyi çətinləşdirə bilər.

* Yeni dostlar qazanmaq. Əvvəlki dövrlərdə insanlar təhsil, idman və ya açıq havada keçirilən asudə vaxt zamanı asanlıqla yeni tanışlıqlar qururdular. "Z" nəslinin nümayəndələri isə, xüsusilə sosial həyatın böyük hissəsinin onlayn mühitə keçdiyi dövrdə, bu cür imkanlardan daha az yararlanıblar.

Samir

0