Emosional baxımdan yetkin olmayan insanlar çox vaxt öz hərəkətlərinə görə məsuliyyəti qəbul etməməyə meylli olur, günahı başqalarının üzərinə atır, faktları təhrif edir və ya rəğbət qazanmağa çalışırlar.
HİT.az xəbər verir ki, "Yourtango" nəşrinin yazdığına görə, psixoloqlar bildirirlər ki, məsuliyyəti qəbul etmək yetkin şəxsiyyətin əsas göstəricilərindən biridir. Lakin bəzi insanlar bunun əksinə olaraq müxtəlif davranış strategiyaları ilə məsuliyyətdən yayınmağa çalışırlar.
1. Həmişə başqalarını günahlandırırlar
Ən geniş yayılmış əlamətlərdən biri məsuliyyəti öz üzərindən atmaqdır. Belə insanlar səhvlərini etiraf etmək əvəzinə həmkarları, dostları, ailə üzvlərini və ya ümumiyyətlə vəziyyəti günahlandırırlar.
Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, özünü təhlil bacarığı olmadan insan inkişaf edə və təcrübəsindən öyrənə bilmir.
2. Hər şeyə bəraət qazandırırlar
Səhv açıq-aşkar görünsə belə, emosional yetkinliyi aşağı olan insanlar nadir hallarda bunu qəbul edirlər. Əvəzində özlərini “haqlı” göstərən izahlar uydururlar.
Çox vaxt bu cür bəraətlər başqalarının hisslərini kiçiltmək və özünü qurban kimi göstərmək cəhdləri ilə müşayiət olunur.
3. Daim yazıqlıq hissi yaratmağa çalışırlar
Belə insanlar “qurban psixologiyası” ilə yaşayaraq, problemlərinin səbəbini xarici amillərdə görürlər. Onlar məsuliyyət almaq əvəzinə başqalarının onlara yazığı gəlməsini üstün tuturlar.
4. Tənqidə aqressiya ilə cavab verirlər
Səhvləri üzə çıxanda belə şəxslər müdafiəyə keçir, aqressiv, istehzalı və ya kobud reaksiya verirlər. Psixoloqlar bunun arxasında özünəinam çatışmazlığı və səhvləri qəbul etmək qorxusunun dayandığını bildirirlər.
5. “Mənəvi dəyərlər” arxasında gizlənirlər
Bu insanlar tez-tez yüksək əxlaqi dəyərlərdən danışsalar da, davranışları çox vaxt sözləri ilə uyğun gəlmir. Bu isə real məsuliyyətdən yayınma vasitəsinə çevrilir.
6. Ətraf mühiti manipulyasiya edirlər
Məsuliyyətdən qaçmaq üçün faktları təhrif edə və qarşı tərəfin yaddaşına şübhə salmağa çalışa bilirlər. Bu, vəziyyətə nəzarət etmə vasitəsi kimi istifadə olunur.
7. Dərhal müdafiə mövqeyi tuturlar
Hər hansı irad onlar üçün şəxsi hücum kimi qəbul olunur. Nəticədə dialoq yerinə bəraət, əsəb və ya qarşı tərəfin səhvlərini vurğulamaq başlayır.
8. İtirlər və yoxa çıxırlar
Bəzi insanlar problemi görməməzlikdən gələrək ünsiyyəti kəsir, mesajlara cavab vermir və ya görüşlərdən yayınırlar. Bu, emosional qaçınma formasıdır.
9. Yalan danışaraq imiclərini qoruyurlar
Xroniki yalan da emosional yetkinliyin aşağı olmasının göstəricisi ola bilər. Belə insanlar başqalarının onları necə gördüyünə həddindən artıq önəm verir və imiclərini qorumaq üçün həqiqəti təhrif edirlər.
Psixoloqların fikrincə, hər kəs bəzən səhv edə və məsuliyyətdən yayınmağa meylli ola bilər. Lakin bu davranışların davamlı olması emosional yetkinliyin çatışmadığını göstərir və münasibətlərdə ciddi problemlər yarada bilər.
Samir


