"Mənsiz sizə daha asan olacaq”, “Mən hamıya mane oluram” və ya “Tezliklə hər şey bitəcək” kimi ifadələr insanın intihar böhranı yaşadığını göstərə bilər. 

HİT.az xəbər verir ki, bunu psixiatr-narkoloq Marina Alekseyeva deyib.

O, təhlükəli əlamətləri necə tanımaq və belə vəziyyətdə söhbətə necə başlamaq barədə danışıb. Mütəxəssis bildirib ki, böhran çox vaxt dolayı əlamətlərlə özünü göstərir. İnsan özünü yaxınları üçün yük hesab etdiyini deyə, qəfil qiymətli əşyalarını paylaya və ya tezliklə hər kəs üçün hər şeyin daha yaxşı olacağını söyləyə bilər.

Psixiatrın sözlərinə görə, bu cür ifadələri avtomatik olaraq “boş sözlər” kimi qiymətləndirmək olmaz. Xüsusilə də insan əvvəllər belə fikirlər səsləndirməyibsə, bunlar dözülməz psixoloji vəziyyət barədə yardım çağırışı ola bilər.

Həmçinin qəfil təcrid olunma, vida xarakterli mesajlar yazmaq, şəxsi əşyaları paylamaq, yarımçıq işləri başa çatdırmağa çalışmaq, uzunmüddətli yuxusuzluq və kəskin əhval dəyişiklikləri də diqqət yetirilməli xəbərdarlıq əlamətləridir.

Marina Alekseyeva qeyd edib ki, yaxınlar çox vaxt intihar barədə düşüncələri birbaşa soruşmaqdan çəkinirlər. Lakin bu qorxu əsassızdır.

Onun sözlərinə görə, “Özünə zərər vermək və ya həyatına son qoymaq barədə fikirlərin olurmu?” kimi birbaşa sual vermək insanda belə niyyət yaratmır. Əksinə, bu, ona səmimi cavab vermək imkanı yaradır.

Ekspert tövsiyə edir ki, söhbət mübahisə etmədən və “həyat gözəldir” kimi fikirlərlə inandırmağa çalışmadan aparılmalıdır. “Özünü ələ al” və ya “Başqalarının vəziyyəti daha ağırdır” kimi ifadələr günahkarlıq hissini gücləndirə bilər. Ən doğru yanaşma insanı diqqətlə dinləmək və onun yaşadığı ağrını ciddi qəbul etməkdir.

Mütəxəssis vurğulayıb ki, belə düşüncələri sirr saxlamağa söz vermək düzgün deyil. Həyat üçün risk olduqda təhlükəsizlik hər şeydən önəmlidir və həkimə və ya təcili yardım xidmətinə müraciət edilməlidir.

Əgər insan həyatına son qoymaq niyyətini açıq şəkildə ifadə edirsə və ya ağır alkoqol və ya narkotik təsiri altındadırsa, dərhal **112** nömrəsinə zəng edilməli və yardım gələnə qədər o, tək buraxılmamalıdır.

Psixiatr əlavə edib ki, insan sonradan sakitləşdiyini desə belə, yardım bununla bitmir. Psixi vəziyyət qiymətləndirilməli, müalicə planı hazırlanmalı və yaxınlarla müntəzəm əlaqə saxlanılmalıdır.

Birbaşa təhlükə olmasa da, həyatın mənasızlığı barədə fikirlər təkrarlanırsa, psixiatr konsultasiyasını təxirə salmaq olmaz. İntihar böhranı depressiya, psixotik pozuntular, asılılıq və ya ağır itki ilə əlaqəli ola bilər. Səbəbi isə yalnız mütəxəssis müəyyən edə bilər.

Marina Alekseyevanın sözlərinə görə, intiharla bağlı istənilən ifadə ciddi qəbul edilməlidir. Belə hallarda ən vacib ilk addım insanın yanında olmaq, ona birbaşa sual vermək və peşəkar yardımın təşkil olunmasına kömək etməkdir.

Samir