Madaqaskarda aparılan genetik araşdırma uzun illərdir eyni növə aid edilən bəzi baobab ağaclarının əslində fərqli növə məxsus olduğunu üzə çıxarıb. ABŞ-ın Viskonsin-Madison Universitetinin alimləri adanın şimal-qərbindən topladıqları nümunələri araşdıraraq yeni növü müəyyənləşdiriblər.

HİT.az xəbər verir ki, yeni baobab növünə Adansonia bozy adı verilib. Görünüş baxımından bu ağaclar Malagasy baobabı kimi tanınan Adansonia za növünə demək olar ki, tamamilə bənzəyir. Lakin genetik testlər onların fərqli xüsusiyyətlərə malik olduğunu və Madaqaskarın şimalında yayılmış iki digər baobab qrupu ilə daha yaxın qohumluq əlaqəsi daşıdığını göstərib.

Tədqiqatın rəhbəri Nisa Kariminin sözlərinə görə, Adansonia bozy haqqında hazırda kifayət qədər məlumat yoxdur. Buna baxmayaraq, alimlər yeni müəyyən edilən növün təhlükə altında ola biləcəyini düşünürlər. Növün yalnız indi elmə tanıdılması isə onun qorunması üçün proqramlara və maliyyələşməyə daxil edilməsini çətinləşdirə bilər.

Araşdırmanın nəticələri Adansonia za növünün vəziyyətinə də təsir edib. Əvvəllər bu növə aid olduğu hesab edilən bəzi ağacların əslində Adansonia bozy olduğu müəyyənləşib. Bu isə Adansonia za-nın real sayının əvvəlki hesablamalardan daha az ola biləcəyini göstərir.

Baobab ağaclarına təbii şəraitdə dünyanın yalnız üç bölgəsində – Madaqaskar, Afrika və Avstraliyanın şimal-qərbində rast gəlinir. Madaqaskarda altı müxtəlif baobab növü yayılıb. Afrika və Avstraliyada isə ayrı-ayrı növlər mövcuddur.

Baobabları fərqləndirən əsas xüsusiyyətlərdən biri nəhəng gövdələridir. Çəlləyə bənzəyən bu gövdələr quraqlıq dövründə istifadə etmək üçün böyük həcmdə su toplamaq qabiliyyətinə malikdir. Bəzi baobabların uzunömürlülüyü onların müxtəlif mədəniyyətlərdə “Həyat ağacı” adlandırılmasına səbəb olub.

Bu ağaclar təkcə görünüşü ilə deyil, ekosistem üçün əhəmiyyəti ilə də seçilir. Müxtəlif quşlar, həşəratlar və digər canlılar baobablardan sığınacaq və qida mənbəyi kimi istifadə edir. Gecələr çiçəklərdən nektar toplayan yarasa və güvələr isə ağacların tozlanmasında mühüm rol oynayır. Daha sonra yaranan qidalı meyvələrdən həm insanlar, həm də vəhşi heyvanlar faydalanır.

Yeni genetik kəşf isə baobabların növ müxtəlifliyinin düşünüldüyündən daha mürəkkəb ola biləcəyini və onların qorunması ilə bağlı mövcud yanaşmaların yenidən nəzərdən keçirilməsinə ehtiyac yarada biləcəyini göstərir.

Samir