Çovdar çörəyi və turşmayalı (fermentasiya olunmuş) çörək rasionda geniş istifadə olunan növlərdir. Lakin qida dəyəri baxımından çovdar çörəyi bir qədər üstün sayılır, çünki o, tam taxıl unundan hazırlanır. Bu məhsul daha çox lif (kletçatka) ehtiva edir və bu da ürək sağlamlığına, həzm sisteminə və qanda şəkər səviyyəsinə müsbət təsir göstərir.
HİT.az xəbər verir ki, bu barədə "Health" yazıb.
Bununla belə, turşmayalı çörəyin də üstünlükləri var. Tədqiqatlara görə, bu çörək bağırsaq sağlamlığını dəstəkləyən faydalı bakteriyalar sayəsində xeyirlidir.
Ürək üçün hansı çörək daha faydalıdır?
Araşdırmalar göstərib ki, tam taxıldan hazırlanmış istənilən çörək ürək üçün faydalı qidanın bir hissəsi ola bilər. Amma çovdar çörəyi azacıq üstün sayılır, çünki daha çox lif ehtiva edir:
* Turşmayalı çörək — hər dilimdə təxminən 1 q lif
* Çovdar çörəyi — hər dilimdə təxminən 1,86 q lif
Yüksək lif tərkibli qidalar toxluq hissini uzadır və bu da çəki nəzarətinə kömək edir. Nəticədə ürəyə düşən yük azalır və ürək-damar xəstəlikləri riski aşağı düşür.
Bundan əlavə, çovdar çörəyində beta-qlükan adlı həll olunan lif var ki, bu da “pis” xolesterinin səviyyəsini azaltmağa kömək edir. Həmçinin tərkibində kalium daha çoxdur və bu, qan təzyiqini aşağı salmağa kömək edir.
Qan şəkərinə təsiri
Həm çovdar çörəyi, həm də turşmayalı tam taxıl çörəyi aşağıdan orta səviyyəyə qədər glikemik indeksə malikdir. Onlar ağ çörəyə nisbətən qan şəkərini daha yavaş yüksəldir.
Lakin təsir mexanizmi fərqlidir:
Çovdar çörəyi: lif həzmi yavaşladır, şəkərin kəskin artmasının qarşısını alır və insulin səviyyəsini yaxşılaşdıra bilər.
Turşmayalı çörək: fermentasiya prosesi “rezistent nişasta” miqdarını artırır və bu da qlükozanın sabit qalmasına kömək edir.
Mütəxəssislər çörəyi zülal və ya sağlam yağlarla birlikdə yeməyi məsləhət görürlər ki, qan şəkərində kəskin sıçrayışlar olmasın.
Həzm üçün faydası
Hər iki çörək növü həzm sistemi üçün faydalı ola bilər, lakin seçim fərdi ehtiyaclardan asılıdır.
Çovdar çörəyi: həm həll olunan, həm də həll olunmayan liflə zəngindir. Bağırsaq mikroflorasını yaxşılaşdırır və qəbizliyin qarşısını alır.
Turşmayalı çörək: fermentasiya zamanı fitin turşusu azalır, bu da dəmir, kalsium və sink kimi mineralların daha yaxşı sorulmasına kömək edir. Həmçinin bəzi insanlarda daha asan həzm olunur.
Hansını seçmək lazımdır?
Çovdar çörəyi lif, vitamin və mineral tərkibinə görə turşmayalı çörəyi bir qədər qabaqlayır. Lakin bu, istifadə olunan unun növündən də asılıdır. Tam taxıllı variantlar həm çovdar, həm də turşmayalı çörək üçün ən faydalı seçimdir.
Mütəxəssislər vurğulayırlar: hər iki çörək növü ölçülü şəkildə istifadə olunarsa, porsiyalara diqqət yetirilərsə və digər qidalarla balanslaşdırılarsa sağlam qidalanmaya daxil edilə bilər.
Samir


