Kataloniya Mikel Kruzafont adına Paleontologiya İnstitutunun paleontoloqları müəyyən ediblər ki, təxminən 30 milyon il əvvəl müasir Kataloniya ərazisində “cəhənnəm donuzu” adlandırılan iri yırtıcı entelodont – nəhəng çənələrə və iti dişlərə malik heyvan yaşayıb. Bununla belə, bu heyvanın müasir donuzlarla yalnız uzaq qohumluğu olub: entelodontlar begemotlara və balinalara daha yaxın olublar.
HİT.az xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Geologica Acta” jurnalında dərc edilib.
Tədqiqatçılar Ebro çayı hövzəsində yerləşən Rokalyavra ərazisində tapılmış çənə fraqmentini, azı dişini və köpək dişini araşdırıblar. Təhlil qalıqların Entelodon cinsinə aid olduğunu təsdiqləyib, lakin alimlər dəqiq növü müəyyən edə bilməyiblər.
Əvvəllər tapıntı bu cinsin ən tanınmış nümayəndələrindən biri olan Entelodon magnus növünə aid edilirdi. Yeni araşdırma isə qalıqların xüsusiyyətlərinin onları nə bu növə, nə də digər Avropa növü olan E. deguilhemi-yə əminliklə aid etməyə imkan vermədiyini göstərib. Buna görə heyvan Entelodon sp. kimi qeyd edilib. Paleontoloqlar cins məlum olduqda, lakin növü müəyyənləşdirmək mümkün olmadıqda, fosil qalıqları belə işarələyirlər.
Entelodontlar təxminən 35-25 milyon il əvvəl Avrasiya və Şimali Amerikada yaşayıblar. Bəzi nümayəndələrinin hündürlüyü təxminən iki metrə çatıb. Onların qeyri-mütənasib dərəcədə iri başları, güclü çənələri və hər ayağında iki barmağı olub. Bu quruluş sayəsində onlar sürətlə hərəkət edə biliblər.
“Cəhənnəm donuzları” ləqəbinə baxmayaraq, bu heyvanlar nəhəng donuzlar olmayıb. Entelodontlar cütdırnaqlıların fərqli təkamül qoluna aid olublar və begemotlarla balinalara daha yaxın olublar. Dişlərin quruluşuna və mikroaşınma məlumatlarına əsasən, onların hərtərəfli qidalandığı, həm bitki mənşəli, həm də heyvan mənşəli qidalar, o cümlədən leşlə qidalandığı ehtimal edilir.
Tapıntı Pireney yarımadasının oliqosen dövrü faunasının öyrənilməsi baxımından əhəmiyyətlidir. Çünki bu bölgədə entelodontların fosil qalıqları çox az sayda qorunub saxlanılıb. Alimlər bu qeyri-adi heyvanların görünüşünü və yayılma arealını daha dəqiq bərpa etmək üçün digər yerli paleontoloji ərazilərdən əldə edilən tapıntıları araşdırmağa davam edirlər.
Samir
