Alicante Universitetinin alimləri 1990-cı ildə dəniz dibindən çıxarılan və uzun müddət qədim Roma dövrünə aid olduğu düşünülən 43 metal dəbilqədən ibarət kolleksiyanın əslində XIV əsrin sonu – XV əsrin əvvəllərinə aid olduğunu müəyyən edərək ən maraqlı sualtı tapıntılardan birinin tarixini yenidən yazıblar. 

HİT.az xəbər verir ki, tədqiqat "Antiquity" jurnalında dərc olunub.

Dəbilqələr təsadüfən yerli balıqçılar tərəfindən aşkar edilib: torlar İspaniyanın şərq sahillərində, Benikarlo yaxınlığında korroziya ilə sıxılmış iki metal blokun üzərinə ilişib. Bu, Qərbi Aralıq dənizində məlum olan ən böyük orta əsr dəbilqə xəzinəsidir. Yeni analitik metodun tətbiqi və dəbilqələrin içərisindəki toxuma qalıqlarının radiokarbon analizi onların yaşını dəqiq müəyyən etməyə və əvvəlki təsnifatı təkzib etməyə imkan verib.

Məlum olub ki, 43 dəbilqənin heç biri orta əsr silahlanmasının əvvəlki təsvir olunmuş kateqoriyalarına tam uyğun gəlmir. Tədqiqatçılar onları yazılı mənbələrdə hələ qeydə alınmamış keçid dövrünə aid nümunələr kimi qiymətləndirirlər. Ehtimala görə, bu yük Aralıq dənizində silah ticarətinin çiçəkləndiyi dövrdə Valensiya sahilləri ilə Genuya arasında daşınıb.

Kimyəvi analiz göstərib ki, dəbilqələrdə istifadə olunan dəmir müxtəlif coğrafi regionlardan əldə edilib. Bu isə orta əsr silah ustaxanaları arasında geniş istehsal kooperasiyasının mövcudluğunu göstərir. Tapıntılar arasında nə gəmi ballast daşları, nə də ekipajın şəxsi əşyaları aşkar edilib — yalnız dəbilqələr.

Müəlliflər ümid edirlər ki, gələcək izotop analizi metalın konkret filiz mədənlərini müəyyən etməyə və orta əsr hərbi sənayesinin təchizat zəncirlərini daha dəqiq rekonstruksiya etməyə imkan verəcək.

Samir