ABŞ-da 18 min illik insan izləri tapıldı: İlk məskunlaşma tarixini dəyişə bilər

DÜNYA
19:40 / 21.09.2026
45

ABŞ-ın Oreqon ştatında aparılan arxeoloji qazıntılar zamanı Şimali Amerikada insanların məskunlaşma tarixi ilə bağlı təsəvvürləri dəyişə biləcək tapıntılar aşkarlanıb.

HİT.az xəbər verir ki, Rimrock Draw adlı qaya sığınacağında tapılan artefaktlar insanların bölgədə təxminən 18 250 il əvvəl yaşaya biləcəyinə işarə edir.

Bu tarix Şimali Amerikanın məskunlaşması ilə bağlı uzun müddət qəbul edilən xronologiyadan minlərlə il əvvələ təsadüf edir. Uzun müddət ilk insanların Asiyadan Amerikaya təxminən 13 min il əvvəl buzsuz dəhliz vasitəsilə keçdiyi nəzəriyyəsi geniş yayılmışdı. Yeni tapıntılar isə insanların Sakit okean sahili boyunca daha erkən dövrdə qitəyə çatmış ola biləcəyini göstərən sübutlara əlavə olunur.

Oreqon Universitetinin tədqiqatçıları tərəfindən aparılan qazıntılarda narıncı aqatdan hazırlanmış iki daş alət aşkarlanıb. Alətlər 15 min ildən çox əvvəl Sent Helens vulkanının püskürməsi nəticəsində yaranmış kül təbəqəsinin altında yerləşib.

Alətlərdən birinin üzərində bizon qanına aid izlərin olduğu bildirilir. Bu isə onun heyvan cəmdəlinin parçalanması zamanı istifadə edilmiş ola biləcəyini göstərir.

Artefaktlar həmçinin nəsli kəsilmiş dəvə və bizonlara aid diş parçalarının yaxınlığında tapılıb. Radiokarbon analizləri bu qalıqların yaşının təxminən 18 250 il olduğunu göstərib. Daş alətlərin daha dərin təbəqədə yerləşməsi onların daha qədim ola biləcəyini ehtimal etməyə əsas verib.

Tədqiqatçılar əldə olunan nəticələrin Şimali Amerikanın ilk sakinlərinin nə vaxt və hansı marşrutla qitəyə gəldiyi ilə bağlı müzakirələrə yeni istiqamət verə biləcəyini düşünürlər.

Bununla belə, nəticələrin hələ elmi ekspertizadan keçmədiyi vurğulanır. Mütəxəssislər son dərəcə qədim yaşayış izləri ilə bağlı iddiaların elmi ictimaiyyət tərəfindən ciddi şəkildə yoxlanılmasının vacibliyini bildirirlər.

Arxeoloqlar Oreqonda daha əvvəl də Buz dövrünə aid müxtəlif əşyalar aşkarlayıblar. Ştatın digər ərazilərində təxminən 12 min il əvvələ aid heyvan dərisindən hazırlanmış və geyim və ya ayaqqabı kimi istifadə olunduğu ehtimal edilən əşyalar tapılıb.

Tədqiqatçılara görə, bu cür tapıntılar Buz dövründə Şimali Amerikada yaşayan insanların düşünüləndən daha yüksək səviyyədə bacarıqlara və müxtəlif materiallardan istifadə imkanlarına malik olduğunu göstərir.

Samir

0